91滴滴

41 lat temu wprowadzono w Polsce stan wojenny

Stan wojenny na terenie ca艂ego kraju komunistyczne w艂adze Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej wprowadzi艂y o p贸艂nocy z 12 na 13 grudnia 1981 roku. Dokona艂y tego niezgodnie z Konstytucj膮 PRL, na podstawie uchwa艂y Rady Pa艅stwa podj臋tej na wniosek Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego 鈥 organu niekonstytucyjnego, ale b臋d膮cego w贸wczas de facto nadrz臋dnym wobec w艂adz pa艅stwowych.

Opublikowano: 12 grudnia 2022

Ofiary i represje

W wyniku zwi膮zanych ze stanem wojennym represji 偶ycie w ca艂ym kraju straci艂o blisko 100 os贸b. W pierwszych jego dniach najbardziej dramatyczny przebieg mia艂a pacyfikacja strajku w kopalni 鈥濿ujek鈥 przez funkcjonariuszy ZOMO - zgin臋艂o w贸wczas 9 g贸rnik贸w.  

Ponad 10 tysi臋cy os贸b, g艂贸wnie dzia艂aczy zwi膮zanych z NSZZ 鈥濻olidarno艣膰鈥, internowano w o艣rodkach odosobnienia. W ca艂ym kraju wprowadzono godzin臋 policyjn膮, zakaz zgromadze艅 i zakaz przemieszczania si臋; za 艂amanie przepis贸w stanu wojennego wiele os贸b aresztowano i w trybie dora藕nym skazano na kary wi臋zienia. 

Mimo 偶e stan wojenny zawieszono 31 grudnia 1982 roku, a zniesiono 22 lipca 1983 roku, jego skutki silnie oddzia艂ywa艂y na stan pa艅stwa i polskie spo艂ecze艅stwo a偶 do 1989 roku. 

Wci膮偶 wiele pyta艅 o stan wojenny

Wprowadzony ponad cztery dekady temu stan wojenny, dzi艣 jest przedmiotem dog艂臋bnych bada艅 historyk贸w, ale te偶 pozostaje gor膮cym tematem politycznym. Wci膮偶 偶yje przecie偶 wielu bohater贸w tamtych wydarze艅, wielu z nich nadal czynnych jest w 偶yciu publicznym.  

Do tej pory zadaje si臋 te偶 pytanie 鈥 po co tak naprawd臋 wprowadzono stan wojenny? Czy na pewno by艂a to obrona przed wi臋kszym z艂em, czyli bez w膮tpienia krwaw膮 interwencj膮 w Polsce wojsk 鈥瀦aprzyja藕nionych鈥 pa艅stw Bloku Wschodniego? Czy raczej tylko pr贸ba przerwania karnawa艂u Solidarno艣ci prowadz膮cego do nadmiernej demokratyzacji PRL? A mo偶e autorami stanu wojennego kierowa艂a ch臋膰 鈥瀦abetonowania鈥 贸wczesnego uk艂adu komunistycznej w艂adzy z gen. Jaruzelskim na czele i utrwalenia na lata istniej膮cego status quo? 

Odpowiedzi na te i inne pytania szuka w swych rozwa偶aniach prof. Przemys艂aw Waingertner, kierownik Katedry Historii Polski Najnowszej Wydzia艂u Filozoficzno-Historycznego U艁. 

Tekst: Centrum Promocji U艁 

ul. Narutowicza 68, 90-136 艁贸d藕
NIP: 724 000 32 43
KONTAKT鈥嬧赌嬧赌嬧赌嬧赌嬧赌嬧赌

© 91滴滴 2026