91滴滴

Jan Zieli艅ski [1946鈥�2018] by艂 scenografem, malarzem, rysownikiem, satyrykiem, karykaturzyst膮 i grafikiem specjalizuj膮cym si臋 w formach u偶ytkowych. Uko艅czy艂 Pa艅stwow膮 Wy偶sz膮 Szko艂臋 Sztuk Plastycznych w 艁odzi. Wsp贸艂pracowa艂 z 24 teatrami w Polsce, zaprojektowa艂 opraw臋 graficzn膮 do 70 ksi膮偶ek, by艂 tw贸rc膮 film贸w animowanych i lalkowych. Rysunek satyryczny oraz plakat by艂y szczeg贸lnymi pasjami artysty.

Ryc. 1. Jan Zieli艅ski, Spotkanie z Pol膮 Raks膮, 1996, plakat, 70 x 50 cm
Ryc. 2. Jan Zieli艅ski, Spotkanie z Janem Jakubem Kolskim i promocja ksi膮偶ki 鈥濵ikro艣wiaty", 2002, plakat, 70 x 50 cm

Na wystaw臋 鈥濫stetyka na zawsze, sztuka na co dzie艅. Plakaty Jana Zieli艅skiego鈥� sk艂adaj膮 si臋 oryginalne, odr臋czne, niedrukowane wcze艣niej plakaty 艂贸dzkiego rysownika. Artysta wykona艂 prace dla Poleskiego O艣rodka Sztuki w latach 1991鈥�2012. Obecnie znajduj膮 si臋 one w znacznej cz臋艣ci w archiwum Miejskiej Strefy Kultury w 艁odzi oraz w zbiorach prywatnych. Wystawa stanowi zatem wyj膮tkow膮 okazj臋 poznania warsztatu artysty, jak r贸wnie偶 do zaznajomienia si臋 鈥� po艣rednio 鈥� z programem wydarze艅 kulturalnych dawnego Poleskiego O艣rodka Sztuki (obecnie jest to O艣rodek Sztuki Miejskiej Strefy Kultury).

Przygotowany katalog jest pierwszym i 鈥� z uwagi na du偶y, multimedialny dorobek artysty 鈥� szkicowym opracowaniem jego tw贸rczo艣ci ze szczeg贸lnym wyodr臋bnieniem sztuki plakatu

wyja艣nia estetyczka prof. Wioletta Kazimierska-Jerzyk z Instytutu Filozofii U艁, kt贸ra specjalizuje si臋 w tematyce plakatu artystycznego.

Ryc. 3. Jan Zieli艅ski, Spotkanie z Tomaszem Pi膮tkiem i promocja ksi膮偶ki 鈥濰eroina鈥�, 2009, plakat, 70 x 50 cm
Ryc. 4. Jan Zieli艅ski, Weso艂y t艂usty czwartek. Spotkanie Klubu Smakosza, b.r., plakat, 70 x 50 cm

PROJEKT POPULARYZUJ膭CY POLSKI PLAKAT

Ekspozycja zosta艂a przygotowana we wsp贸艂pracy z Miejsk膮 Stref膮 Kultury i z rodzin膮 zmar艂ego w 2018 Jana Zieli艅skiego 鈥� 偶on膮 Gra偶yn膮 i c贸rk膮 Olg膮. Za prace organizacyjne odpowiedzialni byli r贸wnie偶 studenci okcydentalistyki i historii sztuki 鈥� stworzenie wystawy by艂o bowiem cz臋艣ci膮 zaj臋膰 dydaktycznych praktykowanie humanistyki, kt贸re prowadzone s膮 na kierunku okcydentalistyka, oraz praktyczn膮 kontynuacj膮 przedmiotu estetyka i sztuka w przestrzeni publicznej prowadzonego na kierunku historia sztuki.

Plakat jako gatunek sztuki obecnej w przestrzeni publicznej odgrywa nie tylko istotn膮 rol臋 jako sztuka u偶ytkowa, jest te偶 narz臋dziem akulturacji i przejawem estetyki 偶ycia codziennego. Warto wi臋c zwraca膰 uwag臋 nie tylko na jego moc perswazyjn膮, ale i warto艣ci estetyczne i artystyczne. Nierzadko 艣rodki u偶yte w plakacie 鈥� zw艂aszcza zakorzenionym w tradycji Polskiej Szko艂y Plakatu 鈥� sk艂aniaj膮 do spontanicznego odbioru, arbitralnych skojarze艅, pozwalaj膮 cieszy膰 si臋 prze偶yciem estetycznym

t艂umaczy Wioletta Kazimierska-Jerzyk.

Ryc. 5. Jan Zieli艅ski, Spotkanie z Jackiem Kuroniem, 1997, plakat, 70 x 50 cm
Ryc. 6. Jan Zieli艅ski, Wiecz贸r ze S艂awomirem Mro偶kiem, 2005, plakat, 70 x 50 cm

Wystawa jest przedsi臋wzi臋ciem wkomponowanym w d艂ugotrwa艂y proces dydaktyczno-naukowy zwi膮zany z istnieniem przy Instytucie Filozofii galerii oraz portalu tematycznego po艣wi臋conego teorii i krytyce artystycznej.

zauwa偶a Bartosz Pokorski z Instytutu Filozofii U艁.

Na temat plakat贸w Jana Zieli艅skiego na portalu IF Kolekcja. Polski Plakat opublikowano dot膮d 9 tekst贸w:

Ryc. 7. Jan Zieli艅ski, Spotkanie z Joann膮 Szczepkowsk膮 i promocja jej ksi膮偶ki 鈥濳ocham Pana McCartneya", 2008, plakat, 70 x 50 cm
Ryc. 8. Jan Zieli艅ski, Spotkanie z Manuel膮 Gretkowsk膮 i Piotrem Pietuch膮 oraz promocja ksi膮偶ki 鈥濻ceny z 偶ycia pozama艂偶e艅skiego", 2003, plakat, 70 x 50 cm

Projekt s艂u偶y budowaniu wiedzy i popularyzacji plakatu. Jego g艂贸wne cele to: organizowanie wystaw, nauka pisania tekst贸w teoretycznych, recenzji ksi膮偶ek i wystaw oraz analiz dzie艂 i tekst贸w krytycznych.

podsumowuje Wioletta Kazimierska-Jerzyk.

LOKALNA I WSZECHSTRONNA DZIA艁ALNO艢膯 RYSOWNIKA

W roku 600. jubileuszu nadania praw miejskich 艁odzi warto zwr贸ci膰 uwag臋, 偶e Jan Zieli艅ski 鈥� cho膰 realizowa艂 wiele dzie艂 poza 艁odzi膮, tutaj si臋 urodzi艂, wykszta艂ci艂, debiutowa艂 i przez ca艂e 偶ycie wsp贸艂pracowa艂 z lokalnymi instytucjami: Teatrem Lalek Arlekin (1970鈥�2004), Poleskim O艣rodkiem Sztuki (1992鈥�2012), 艁贸dzkim Domem Kultury (1987鈥�2010), wydawanym w 艁odzi czasopismem satyrycznym 鈥濳aruzela鈥� (1986鈥�1990) oraz wydawnictwem Literatura i Wydawnictwem 艁贸dzkim, a w mniejszym zakresie z Teatrem Pinokio, Teatrem Logos oraz Muzeum Archeologicznym i Etnograficznym. Ciekawostk臋 stanowi tak偶e fakt, 偶e artysta w 1975 roku zdoby艂 nagrod臋 g艂贸wn膮 za plakat w zwi膮zku z 550 rocznic膮 nadania 艁odzi praw miejskich.

SPOTKANIA ZE WSP脫艁PRACOWNIKAMI ARTYSTY

Aby lepiej pozna膰 realia tej wszechstronnej dzia艂alno艣ci, w tym tak偶e jej historycznych uwarunkowa艅 b臋dziemy go艣ci膰 osoby wsp贸艂pracuj膮ce z Janem Zieli艅skiem od lat 70. XX w.:

• Jadwiga S膮ci艅ska 鈥� re偶yserka spektakli w Teatrze Lalek Arlekin i organizatorka wydarze艅 w Poleskim O艣rodku Sztuki
• Ma艂gorzata Wola艅ska 鈥� aktorka Teatru Lalek Arlekin
• Ma艂gorzata Uptas 鈥� dyrektorka Poleskiego O艣rodka Sztuki
• Danuta Pospiech 鈥� kuratorka wystaw w Poleskim O艣rodku Sztuki

Szczeg贸艂y dotycz膮ce wydarze艅 pojawi膮 si臋 w aktualno艣ciach.

笔翱顿窜滨脸碍翱奥础狈滨础

Wystawa zosta艂a wzbogacona o dzie艂a znajduj膮ce si臋 w zbiorach prywatnych. Bez nich ta ekspozycja nie by艂aby tak reprezentatywna. Gor膮co dzi臋kujemy za udost臋pnienie prac nast臋puj膮cym osobom: Panu Marcinowi Filipowiczowi, Pani Agnieszce Kowalskiej-Owczarek, Pani Agnieszce Pisaeckiej, Pani Danucie Pospiech, Pani Jadwidze S膮ci艅skiej oraz Paniom Gra偶ynie i Oldze Zieli艅skim.

ORGANIZATORZY

• Wioletta Kazimierska-Jerzyk (Instytut Filozofii U艁) 鈥� kuratorka, autorka tekstu
• Bartosz Pokorski (Instytut Filozofii U艁) 鈥� wsp贸艂praca organizacyjna i dydaktyczna
• Agnieszka Kowalska-Owczarek (Miejska Strefa Kultury) 鈥� wsp贸艂praca organizacyjna
• Zesp贸艂 student贸w okcydentalistyki i historii sztuki 鈥� Anita B艂a偶ejewska, Ziemowit Malinowski, Bartosz Marendziak, Aleksandra Miklas, Kacper Paw艂owicz, Juliusz Wieczorek, Damian 呕ejmo
• Gra偶yna Zieli艅ska 鈥� wsp贸艂praca merytoryczna
• Olga Zieli艅ska 鈥� projekt katalogu

Za cz臋艣膰 dzia艂a艅 organizacyjnych odpowiadaj膮 studenci historii sztuki i okcydentalistyki, a kuratork膮 przedsi臋wzi臋cia jest prof. Wioletta Kazimierska-Jerzyk z Wydzia艂u Historyczno-Historycznego U艁.

PARTNER WYDARZENIA