艢r贸db艂onek znajduje si臋 w naczyniach krwiono艣nych, wy艣ciela je i stanowi pierwsz膮 barier臋 (swego rodzaju bufor) mi臋dzy krwi膮 a tkankami. Spe艂nia bardzo wa偶n膮 rol臋 w organizmie, m.in. kontroluje ci艣nienie, przep艂yw czy krzepni臋cie krwi, bierze udzia艂 w reakcjach uk艂adu odporno艣ciowego i tworzeniu nowych naczy艅 krwiono艣nych. Jego dysfunkcja mo偶e prowadzi膰 do rozwoju chor贸b cywilizacyjnych.
- Przyjrz臋 si臋 ekspresji gen贸w, czyli procesowi odkodowania informacji zapisanej w DNA, w aspekcie modyfikacji bia艂ek histonowych, kt贸re oplataj膮 DNA i z kt贸rymi pozostaje w bezpo艣rednim kontakcie. To jakie geny naszego organizmu s膮 aktywne (eksprymowane), warunkowane jest procesami, kt贸re zachodz膮 w kom贸rkach. Poziom ekspresji gen贸w zale偶y od wielu czynnik贸w, jednym z nich s膮 modyfikacje bia艂ek histonowych. Zajm臋 si臋 jedn膮 konkretn膮 modyfikacj膮 - cytrulinacj膮 i jej wp艂ywem na funkcjonowanie 艣r贸db艂onka naczyniowego - m贸wi laureat Diamentowego Grantu 2019.
Cytrulinacja jest bardzo s艂abo poznan膮 modyfikacj膮, jednak Oskar Ciesielski spodziewa si臋, 偶e mo偶e by膰 wa偶na dla funkcjonowaniu 艣r贸db艂onka. 艢r贸db艂onek jest istotny r贸wnie偶 w procesie nowotworzenia, odpowiada za tworzenie sieci nowych naczy艅 krwiono艣nych odpowiedzialnych za dostarczanie tlenu i czynnik贸w od偶ywczych do guza. Je艣li uda艂oby si臋 zahamowa膰 ten proces (przy pomocy leku, inhibitora), mo偶na zahamowa膰 wzrost guza, a w efekcie - zapobiec dalszej progresji choroby.
- Du偶y wp艂yw na stan 艣r贸db艂onka maj膮 czynniki genetyczne, ale r贸wnie偶 艣rodowiskowe, czyli to, w jaki spos贸b 艣rodowisko, w kt贸rym 偶yjemy, co jemy czy jeste艣my aktywni fizycznie wp艂ywa na aktywacj臋 lub represj臋 konkretnych gen贸w. To mo偶e powodowa膰 korzystne, ale i niekorzystne efekty. Niekorzystne czynniki mog膮 zaburza膰 jego dzia艂anie i przyczynia膰 si臋 do chor贸b, natomiast substancje prozdrowotne, np. polifenole zawarte w herbacie, b臋d膮 wspomaga膰 jego funkcje, przyczyniaj膮c si臋 do regulacji ci艣nienia krwi czy lepszego krzepni臋cia, a to usprawni dzia艂anie ca艂ego organizmu - wyja艣nia Oskar Ciesielski.
- Badania maj膮 na celu wykazanie czy proces cytrulinacji, r贸wnie偶 w komunikacji z innymi modyfikacjami, mo偶e odpowiada膰 za regulacj臋 angiogenezy - procesu powstawania nowych naczy艅 krwiono艣nych, kt贸re mog膮 od偶ywia膰 guza. W dalszej perspektywie wykonane analizy by膰 mo偶e mog膮 stanowi膰 punkt wyj艣cia dla innych naukowc贸w do rozpocz臋cia szerszych bada艅, zajmuj膮cych si臋 mo偶liwo艣ci膮 wykorzystania inhibitor贸w procesu cytrulinacji w terapiach przeciwnowotworowych - dodaje laureat.
Projekt "Analiza epigenetycznego profilu modyfikacji wybranych arginin histon贸w rdzeniowych i wynikaj膮ce z nich konsekwencje dla innych modyfikacji potranslacyjnych oraz funkcjonowania 艣r贸db艂onka naczyniowego" potrwa 4 lata. Ca艂kowity bud偶et projektu to 220 000 z艂.
To ju偶 贸smy konkurs w ramach programu Diamentowy Grant. W tym roku wicepremier Jaros艂aw Gowin przyzna艂 ponad 17 milion贸w z艂 na finansowanie projekt贸w wybitnie uzdolnionych student贸w studi贸w jednolitych magisterskich lub absolwent贸w studi贸w I stopnia, prowadz膮cych badania naukowe na wysokim poziomie i posiadaj膮cych wyr贸偶niaj膮cy si臋 dorobek naukowy. Laureaci zostali wy艂onieni spo艣r贸d 243 wnioskodawc贸w w dwustopniowym post臋powaniu konkursowym.
Uniwersytet 艁贸dzki to najwi臋ksza uczelnia badawcza w centralnej Polsce. Jej misj膮 jest kszta艂cenie wysokiej klasy naukowc贸w i specjalist贸w w wielu dziedzinach humanistyki, nauk spo艂ecznych i 艣cis艂ych. U艁 wsp贸艂pracuje z biznesem, zar贸wno na poziomie kadrowym, zapewniaj膮c wykwalifikowanych pracownik贸w, jak i naukowym, oferuj膮c swoje know-how przedsi臋biorstwom z r贸偶nych ga艂臋zi gospodarki. Uniwersytet 艁贸dzki jest uczelni膮 otwart膮 na 艣wiat - wci膮偶 ro艣nie liczba ucz膮cych si臋 tutaj student贸w z zagranicy, a polscy studenci, dzi臋ki programom wymiany, poznaj膮 Europ臋, Azj臋, wyje偶d偶aj膮 za Ocean. Uniwersytet jest cz臋艣ci膮 艁odzi, dzia艂a wsp贸lnie z 艂odzianami i dla 艂odzian, anga偶uj膮c si臋 w wiele projekt贸w spo艂eczno-kulturalnych.
Zobacz nasze projekty naukowe na
Materia艂 藕r贸d艂owy: mgr Oskar Ciesielski, dr hab. Aneta Balcerczyk
Redakcja: Centrum Promocji U艁