91滴滴

 

Profesor Antal Visegrady urodzi艂 si臋 w 1950 r. w Pecs na W臋grzech. Na Wydziale Prawa tego szacownego Uniwersytetu, kt贸rego powstanie datuje si臋 na rok 1367, odebra艂 wykszta艂cenie prawnicze w zakresie regularnych studi贸w, kt贸re uko艅czy艂 w 1973 r. oraz uzyska艂 stopie艅 doktora iuris (LLD.), a nast臋pnie obejmowa艂 kolejne stanowiska, zostaj膮c w 1985 r. powo艂anym na stanowisko Associate Professor, za艣 w 1995 r. na stanowisko Professor of Law. Od tego te偶 roku kieruje Zak艂adem Filozofii Prawa i Pa艅stwa. Wyk艂ada filozofi臋 prawa i pa艅stwa, doktryny prawne, prawo por贸wnawcze i kultury prawne oraz teoretyczne problemy Unii Europejskiej. 

奥蝉辫贸艂辫谤补肠补 mi臋dzynarodowa znajduje si臋 w centrum aktywno艣ci naukowej prof. Visegrady鈥檈go, pocz膮wszy od pobytu jako Visiting Professor na Nebraska State University of Lincoln w 1990 r., poprzez wielokrotne pobyty dydaktyczne i badawcze w USA, Australii, Brazylii, Tajlandii, Japonii oraz w pa艅stwach europejskich 鈥� Wielkiej Brytanii, Niemczech, Francji, Holandii, Belgii, Szwecji, Danii, Austrii czy W艂oszech 鈥� a偶 po aktualne w tym zakresie dzia艂ania, o kt贸rych, zw艂aszcza w kontek艣cie zwi膮zk贸w z Polsk膮, b臋dzie jeszcze mowa p贸藕niej. 
Profesor Antal Visegrady jest cz艂onkiem wielu organizacji i stowarzysze艅 naukowych, m.in. W臋gierskiej Akademii Nauk (committee-member), Mi臋dzynarodowej Akademii J臋zyka Prawnego czy Mi臋dzynarodowego Stowarzyszenia Filozofii Prawa i Filozofii Spo艂ecznej. Jest Przewodnicz膮cym Sekcji Filozoficznoprawnej W臋gierskiego Stowarzyszenia Prawa i Nauk Politycznych, cz艂onkiem Komitetu Redakcyjnego czasopisma 鈥濲ura鈥� oraz ekspertem European Science Foundation. 

Wspomniana wy偶ej dzia艂alno艣膰 艣wiadczy nie tylko o du偶ej aktywno艣ci organizacyjno-naukowej Profesora, lecz tak偶e o Jego pozycji w 艣wiecie nauk prawnych, co wi膮偶e si臋 z wyborem na stanowiska kierownicze w przywo艂anych organizacjach i stowarzyszeniach. 

Macierzysty wydzia艂 prof. Visegrady鈥檈go powierza艂 Mu odpowiedzialne funkcje w samorz膮dzie naukowym, w tym dwukrotnie stanowisko prodziekana do spraw mi臋dzynarodowych, od 2013 r. 艂膮cz膮c ten zakres obowi膮zk贸w z kierowaniem studiami podyplomowymi. W roku 2014 Profesor otrzyma艂 tzw. Z艂ot膮 Katedr臋, a w roku bie偶膮cym pa艅stwow膮 Nagrod臋 W臋gierskiego Szkolnictwa Wy偶szego. 

呕yciorys naukowy

Nale偶y r贸wnie偶 dostrzec fakt docenienia dzia艂a艅 prof. Visegrady鈥檈go przez w艂adze pa艅stwowe (Krzy偶 Oficerski Orderu Republiki W臋gierskiej nadany przez Prezydenta Republiki w 2007 r. czy medal za wybitne osi膮gni臋cia dydaktyczne nadany przez Ministra Edukacji w 1984 r.) oraz uniwersyteckie (za najbardziej znacz膮c膮 publikacj臋 w roku 1997). 
Bibliografia prac Profesora, obejmuj膮ca 12 oryginalnych monografii ksi膮偶kowych, 15 podr臋cznik贸w oraz oko艂o 200 artyku艂贸w i rozdzia艂贸w w pracach zbiorowych, budzi szacunek i uznanie. Je艣li informacj臋 t臋 uzupe艂ni si臋 o fakt opublikowania ponad 40 opracowa艅 w o艣miu j臋zykach obcych, uznaniu temu towarzyszy 艣wiadomo艣膰 obecno艣ci tw贸rczo艣ci prof. Visegrady鈥檈go w mi臋dzynarodowym obrocie intelektualnym. Prace Profesora 鈥� poddane szerokiemu odbiorowi mi臋dzynarodowemu 鈥� stawiaj膮 Go w szeregu najwybitniejszych teoretyk贸w i filozof贸w prawa w Europie. 

Jest to szczeg贸lnie istotne dla oceny dorobku i pozycji prof. Visegrady鈥檈go, poniewa偶 tym samym podkre艣la si臋 warto艣膰 dokona艅 polskiej teorii i filozofii prawa, z kt贸r膮 Profesor by艂 i jest szczeg贸lnie mocno zwi膮zany intelektualnie oraz emocjonalnie. W tym kontek艣cie nie mo偶e budzi膰 偶adnych w膮tpliwo艣ci, i偶 to w艂a艣nie Uniwersytet 艁贸dzki na wniosek Rady Wydzia艂u Prawa i Administracji honoruje prof. Visegrady鈥檈go. Je艣li bowiem m贸wi si臋 o Jego zwi膮zkach z polsk膮 teori膮 i filozofi膮 prawa, to s膮 to zwi膮zki przede wszystkim z prof. Jerzym Wr贸blewskim oraz jego dokonaniami naukowymi. 

Profesor Visegrady wyra藕nie podkre艣la, i偶 w istocie traktuje siebie jako ucznia prof. Wr贸blewskiego, 偶e poznawa艂 nowoczesn膮 teori臋 prawa poprzez jego prace, 偶e jego koncepcje stanowi艂y niejednokrotnie bezpo艣rednie podstawy twierdze艅 budowanych przez prof. Visegrady鈥檈go. Owa wyj膮tkowa relacja nie tylko zas艂uguje na atencj臋 z punktu widzenia oceny dorobku prof. Visegrady鈥檈go oraz nadania odpowiedniego znaczenia relacjom pomi臋dzy w臋giersk膮 i polsk膮 nauk膮 prawa, lecz tak偶e po艣rednio 艣wiadczy o warto艣ci prac prof. Visegrady鈥檈go, stanowi膮cych nadzwyczaj wa偶ny i 鈥� mo偶na rzec 鈥� podstawowy punkt odniesienia dla tych relacji. 

W tym kontek艣cie wszystko to, co powie si臋 o pozycji prof. Visegrady鈥檈go w mi臋dzynarodowym wymiarze teorii i filozofii prawa, nale偶y widzie膰 przez swoist膮 鈥瀙romocj臋鈥� dokona艅 prof. Jerzego Wr贸blewskiego oraz pozycji jego Alma Mater, a tak偶e uczni贸w tego wielkiego uczonego, kt贸rych koncepcje znajduj膮 wyra藕ny punkt odniesienia w pracach prof. Visegrady鈥檈go. 奥蝉辫贸艂辫谤补肠补 z Uniwersytetem 艁贸dzkim zosta艂a dodatkowo wzmocniona, a nawet 鈥瀞formalizowana鈥� poprzez uczestnictwo prof. Visegrady鈥檈go w pracach dzia艂aj膮cego przy Uniwersytecie 艁贸dzkim Centrum Teorii i Filozofii Praw Cz艂owieka, gdzie prof. Visegrady jest cz艂onkiem Rady Naukowej. 

Oznaki inspiracji teoretycznoprawnymi koncepcjami prof. Wr贸blewskiego s膮 widoczne zw艂aszcza w tych elementach w艂asnych koncepcji teoretycznoprawnych prof. Visegrady鈥檈go, kt贸re dotycz膮 typ贸w stosowania prawa oraz w艂a艣ciwo艣ci tego procesu decyzyjnego, zw艂aszcza w ramach s膮dowego stosowania prawa, wyk艂adni prawa, problematyki obowi膮zywania normy prawnej, skuteczno艣ci prawa, cech j臋zyka prawnego oraz teoretycznych podstaw racjonalnego tworzenia prawa 鈥� a to tylko najwa偶niejsze sk艂adniki. Bez przesady mo偶na powiedzie膰, 偶e ca艂a tw贸rczo艣膰 naukowa prof. Visegrady鈥檈go jest przesi膮kni臋ta koncepcjami prof. Wr贸blewskiego, ponadto odwo艂uj膮c si臋 do prac innych polskich teoretyk贸w i socjolog贸w prawa (K. Opa艂ka, M. Boruckiej-Arctowej, A. Podg贸reckiego), w tym r贸wnie偶 nale偶膮cych ju偶 do kolejnego pokolenia przedstawicieli polskiej teorii i filozofii prawa, a tak偶e dokona艅 naukowych przedstawicieli nauk szczeg贸艂owych (A. Stelmachowskiego, E. 艁臋towskiej). 

Niezale偶nie od istotnych zwi膮zk贸w tw贸rczo艣ci naukowej prof. Visegrady鈥檈go z polsk膮 teori膮 prawa, nale偶y podkre艣li膰 og贸lne znaczenie Jego prac 鈥� zar贸wno ksi膮偶kowych, jak i artyku艂owych. Zwraca uwag臋 zw艂aszcza rozleg艂o艣膰 zainteresowa艅 naukowych Profesora. W Jego dorobku naukowym znajduj膮 si臋 bowiem prace dotycz膮ce historii w臋gierskiej my艣li prawnej i politycznej, a tak偶e skandynawskiego realizmu prawnego (praca z tego zakresu wydana w j臋zyku angielskim w 2003 r.) oraz postmodernistycznych, wsp贸艂czesnych nurt贸w filozofii prawa. W intelektualnym dorobku prof. Visegrady鈥檈go znajduj膮 si臋 te偶 opracowania dotycz膮ce klasycznych problem贸w teorii i filozofii prawa: obowi膮zywania prawa, systemu prawa (m.in. cech regulacji materialnoprawnych i procesowych), legislacji i legisprudencji, praworz膮dno艣ci itp. Profesor jest autorem podr臋cznik贸w z zakresu teorii i filozofii prawa i pa艅stwa oraz wst臋pu do nauk prawnych. 

Szczeg贸lne miejsce nale偶y przypisa膰 opracowaniom maj膮cym za przedmiot transformacj臋 ustrojow膮 w Europie 艢rodkowej i Wschodniej 鈥� tak偶e tym, kt贸re zosta艂y wydane w j臋zykach obcych (np. Eastern European Government and Politics, Nebraska 1990; Winds of Change, Williamsburg 1993), co umo偶liwia szerszy odbi贸r oraz kszta艂towanie si臋 racjonalnego rozumienia tych przemian w innych cz臋艣ciach 艣wiata. 

Istotnym przedmiotem docieka艅 naukowych Profesora jest problem skuteczno艣ci prawa, widziany w kontek艣cie zainteresowa艅 socjologicznoprawnych, czego wyrazem jest kilkana艣cie artyku艂贸w oraz ksi膮偶ka z 1997 r. o skuteczno艣ci prawa. 

Profesor Visegrady po艣wi臋ca szereg opracowa艅 w臋gierskiemu systemowi s膮dowemu i praktyce s膮dowej, konsekwentnie prezentuj膮c stanowisko, kt贸rego tre艣ci膮 jest dostrzeganie prawotw贸rczej roli orzecznictwa s膮dowego oraz mo偶liwo艣ci teoretycznoprawnego uzasadnienia takiej kwalifikacji aktywno艣ci s膮downictwa (tez臋 t臋 autor poruszy艂 ju偶 w rozprawie doktorskiej z 1984 r. i konsekwentnie rozwija艂 j膮 w innych publikacjach). Zwracaj膮 w tym zakresie uwag臋 opracowania dotycz膮ce m.in. modelu stosowania prawa, roli norm moralnych w tym procesie, etyki s臋dziowskiej czy regu艂 rzetelnego procesu s膮dowego, wydane nie tylko w j臋zyku w臋gierskim, lecz tak偶e w j臋zykach angielskim i niemieckim, przez co Profesor w艂膮czy艂 si臋 w mi臋dzynarodow膮 dyskusj臋 na ten temat. 

Profesor Antal Visegrady prezentuje postaw臋 badawcz膮 charakteryzuj膮c膮 si臋 przenikliwo艣ci膮 i erudycj膮, a jednocze艣nie nowoczesnym podej艣ciem metodologicznym 鈥� jak偶e potrzebnym i, w mojej ocenie, zas艂uguj膮cym na podkre艣lenie, akceptacj臋 oraz promowanie.

---

翱辫谤补肠辞飞补艂: prof. dr hab. Zbigniew Rau