Konsekwencje ostatniego kryzysu finansowego z lat 2008-2011 okaza艂y si臋 dramatyczne dla wielu gospodarek narodowych i rynk贸w finansowych. W efekcie wiele kraj贸w zmuszonych by艂o do dokapitalizowania (przekazania dodatkowego kapita艂u) sektora finansowego. Powszechnie uwa偶a si臋, 偶e skutki kryzysu finansowego spot臋gowane by艂y przez nadmierny wzrost ryzyka systemowego.
Ryzyko systemowe polega na tym, 偶e system finansowym i gospodarka narodowa zaczynaj膮 dzia艂a膰 niezgodnie z oczekiwaniami, ze zwi臋kszonym prawdopodobie艅stwem wyst膮pienia znacz膮cych strat dla gospodarki. Realizacja ryzyka systemowego mo偶e nast膮pi膰 jednocze艣nie w wielu dzia艂ach gospodarki lub segmentach rynku finansowego, np. w艣r贸d inwestor贸w jako ryzyko niewyp艂acalno艣ci lub na rynkach w postaci nag艂ych spadk贸w cen.
W przebiegu ostatniego kryzysu wielu badaczy obwinia instytucje nadzorcze o ma艂o efektywne i sp贸藕nione reakcje na pojawiaj膮ce si臋 zagro偶enia w systemie finansowym. Doprowadzi艂o to w ostatnich latach do reform w modelu funkcjonowania instytucji nadzorczych. Jedn膮 z najwa偶niejszych zmian w Unii Europejskiej jest powstanie nowego Europejskiego Systemu Nadzoru Finansowego i w ramach tego systemu powo艂anie Europejskiej Rady ds. Ryzyka Systemowego. Celem tej instytucji jest sprawowanie nadzoru makroostro偶no艣ciowego nad systemem finansowym. Nadz贸r ten oznacza identyfikacj臋, ocen臋 i monitorowanie ryzyka systemowego oraz dzia艂ania maj膮ce na celu ograniczenie tego ryzyka poprzez zastosowanie instrument贸w makroekonomicznych.
Obecnie jednym z g艂贸wnych wyzwa艅 teorii polityki makroekonomicznej jest analiza powi膮za艅 mi臋dzy nowymi instrumentami polityki makroostro偶no艣ciowej i monetarnej oraz ocena ich efektywno艣ci. Ponadto wci膮偶 aktualne wydaj膮 si臋 stawiane w ostatnich latach nast臋puj膮ce pytania.
W jakim zakresie w swoich decyzjach banki centralne powinny uwzgl臋dnia膰 miary stabilno艣ci finansowej?
Jak optymalnie 艂膮czy膰 ze sob膮 polityk臋 pieni臋偶n膮 i makroostro偶no艣ciow膮 w celu zwi臋kszenia stabilno艣ci makroekonomicznej, poprawy dobrobytu spo艂ecznego i zmniejszenia prawdopodobie艅stwa wyst膮pienia kryzys贸w finansowych?
- W niniejszym projekcie, aby udzieli膰 odpowiedzi na powy偶sze pytania, skonstruujemy makroekonomiczne modele 艣redniej skali dla gospodarki Polski - m贸wi dr G贸rajski.
- W modelach tych rozwa偶ymy bank centralny i organ makroostro偶no艣ciowy dzia艂aj膮ce w spos贸b optymalny. Za艂o偶ymy, 偶e obie instytucje realizuj膮 polityk臋 makroekonomiczn膮 kieruj膮c si臋 maksymalizacj膮 funkcji dobrobytu spo艂ecznego. Ponadto w ramach tych modeli zbadamy interakcj臋 pomi臋dzy optymalnymi instrumentami polityki makroostro偶no艣ciowej i pieni臋偶nej. Opracujemy alternatywn膮 polityk臋 makroekonomiczn膮, kt贸ra ma na celu nie tylko utrzymanie stabilno艣ci produkcji i cen, ale r贸wnie偶 dzia艂a antycyklicznie na sektor finansowy - wyja艣nia dalej G贸rajski.
Konstrukcja makroekonomicznych modeli dla gospodarki Polski i przeprowadzenie bada艅 s膮 mo偶liwe dzi臋ki grantowi NCN SONATA.
Tekst 藕r贸d艂owy: dr Mariusz G贸rajski, WE-S
Redakcja: Centrum Promocji