艁odzianin zosta艂 laureatem stypendium Rz膮du Pa艅stwa Izrael na roczny sta偶 naukowo-badawczy na Wydziale Nauk Humanistycznych Uniwersytetu w Tel Awiwie na rok 2017/18. Doktorant Wydzia艂u Filozoficzno-Historycznego U艁 jest jednym z pi臋ciu wyr贸偶nionych w ten spos贸b badaczy.
- Blisko艣膰 Biblioteki Uniwersytetu w Tel Awiwie, Archiwum Instytutu Yad Vashem oraz Biblioteki Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie daje mi unikaln膮 mo偶liwo艣膰 pog艂臋bienia wiedzy dzi臋ki analizie materia艂贸w 藕r贸d艂owych. Ten wyjazd to tak偶e niepowtarzalna okazja do przeprowadzenia konsultacji z izraelskimi ekspertami z zakresu filozofii wsp贸艂czesnej - m贸wi Artur Ko艂odziejczyk.
- W trakcie sta偶u mog臋 r贸wnie偶 przybli偶y膰 m艂odym Izraelczykom zagadnienia wsp贸艂czesnej filozofii polskiej podczas 膰wicze艅, kt贸re prowadz臋 dla student贸w filozofii w semestrze letnim - dodaje.
Doktorant Wydzia艂u Filozoficzno-Historycznego U艁 przygotowuje w Katerze Filozofii Wsp贸艂czesnej dysertacj臋 pt. "Szoah jako impuls do rewizji filozoficznych pyta艅 o Boga i cz艂owieka - w uj臋ciu Hannah Arendt i Hansa Jonasa".
Oto jak pisze o swoim projekcie:
Wsp贸艂czesna epoka nadal nosi na sobie znami臋 do艣wiadczenia skrajnego z艂a w postaci Auschwitz i Ko艂ymy. Oba te okre艣lenia s膮 dla jednych symbolem milczenia Boga, a dla drugich - do艣wiadczenia skrajnego z艂a oraz zdrady pope艂nionej przez cz艂owieka. W oparciu o te minione, tragiczne wydarzenia powsta艂o wiele prac, poruszaj膮cych si臋 wok贸艂 pytania o obecno艣膰 Boga w epoce szalej膮cych totalitaryzm贸w drugiej wojny 艣wiatowej. Wraz z postawieniem pytania o z艂o pojawia si臋 przecie偶 prawie jednocze艣nie pytanie o Boga: dla wielu os贸b, z艂o dwudziestego wieku - kt贸rego wcieleniem by艂y dwudziestowieczne totalitaryzmy - jawi si臋 do dzi艣 jako przeszkoda w afirmacji istnienia Boga i zawi膮zania z Nim wi臋zi. Innymi s艂owy, tragiczne wydarzenie Zag艂ady stanowi punkt wyj艣cia dla nowej filozoficznej perspektywy, kt贸rej g艂贸wnym tematem jest cz艂owiek i B贸g.
Hannah Arendt wysun臋艂a s艂awn膮 tez臋 o radykalno艣ci z艂a, o jego absolutnym charakterze, badaj膮c anatomi臋 XX-wiecznych system贸w totalitarnych. W tym wypadku opisywa艂a ona spo艂eczno-prawno-polityczne konteksty, w kt贸rych z艂o mog艂o si臋 urzeczywistni膰 w niespotykanej dotychczas postaci i rozmiarach. Jako takie bowiem wykracza ono poza wszelkie racjonalne ramy. Arendt wychodz膮c od takiego okre艣lenia z艂a, w p贸藕niejszej swej tw贸rczo艣ci zwraca uwag臋 na zupe艂nie inny jego wymiar. Uwypukla ona raczej jego banalno艣膰, zw艂aszcza w kontek艣cie publikacji reporta偶u z rozprawy Adolfa Eichmanna w Jerozolimie. Powodowana do艣wiadczeniem Zag艂ady, bada艂a tak偶e czynniki, kt贸re sk艂aniaj膮 osob臋 do czynienia z艂a. Z kolei Hans Jonas w swojej refleksji nad z艂em i Szoah nawi膮zuje do zagadnie艅 natury teodycealnej. Ca艂o艣膰 tej problematyki tworzy wi臋c rozleg艂e pole badawcze, w kt贸rym 艂膮cz膮 si臋 ze sob膮 r贸偶ne w膮tki i tematy. W my艣li Jonasa s膮 obecne 艣lady zainteresowa艅 religioznawczych i teologicznych. Mo偶na tam r贸wnie偶 spotka膰 etyczne rozwa偶ania nad odpowiedzialno艣ci膮. Jonas stawia pytanie: co Auschwitz doda艂 do wiedzy, jak膮 ludzko艣膰 posiada o okropno艣ciach zwi膮zanych z Szoah?
Autor: mgr Artur Ko艂odziejczyk
Redakcja: Centrum Promocji