Profesor Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska urodzi艂a si臋 26 sierpnia 1927 r. w Krakowie. Matur臋 uzyska艂a na tajnych kompletach w Cz臋stochowie w 1944 r. Pi臋膰 lat p贸藕niej uko艅czy艂a studia prawnicze na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiello艅skiego.
W czasie studi贸w interesowa艂a si臋 prawem karnym, a tak偶e filozofi膮 prawa, uczestnicz膮c w znanym konwersatorium z tej dziedziny prowadzonym przez prof. J. Landego. Potem jednak po艣wi臋ci艂a si臋 prawu cywilnemu, gdy po przyje藕dzie do 艁odzi podj臋艂a prac臋, w pa藕dzierniku 1949 r., jako asystentka w Katedrze Prawa Cywilnego Uniwersytetu 艁贸dzkiego pod kierunkiem Prof. Adama Szpunara. Od tej chwili zwi膮za艂a si臋 na sta艂e z 艂贸dzk膮 uczelni膮, przechodz膮c w niej przez wszystkie szczeble kariery uniwersyteckiej. Pracuje w U艁 nieprzerwanie od 60 lat do chwili obecnej.
W 1959 r. uzyska艂a stopie艅 doktora prawa na podstawie rozprawy na temat winy jako przes艂anki odpowiedzialno艣ci z tytu艂u czyn贸w niedozwolonych. Rozprawa ta, w swych istotnych cz臋艣ciach opublikowana, wnios艂a niezwykle tw贸rczy i trwa艂y wk艂ad do polskiej doktryny prawa cywilnego. Zasadnicze znaczenie mia艂a kolejna, og艂oszona drukiem w 1967 r., monografia pt. 鈥濷dpowiedzialno艣膰 cywilna prowadz膮cego na w艂asny rachunek przedsi臋biorstwo wprawiane w ruch za pomoc膮 si艂 przyrody (art. 435 kc)鈥�, kt贸ra sta艂a si臋 podstaw膮 habilitacji. Tytu艂 profesora nadzwyczajnego B. Lewaszkiewicz-Petrykowska otrzyma艂a w 1975 r., za艣 tytu艂 profesora zwyczajnego w 1987 r.
Dwukrotnie, w latach 1981鈥�1984 oraz 1993鈥�1996, pe艂ni艂a funkcj臋 dziekana Wydzia艂u Prawa i Administracji. W latach 1983鈥�1997 kierowa艂a Katedr膮 Prawa Cywilnego. W roku 1997 zosta艂a wybrana przez Sejm na 9-letni膮 kadencj臋 s臋dziego Trybuna艂u Konstytucyjnego.
G艂贸wnym polem Jej dzia艂alno艣ci badawczej s膮 zagadnienia odpowiedzialno艣ci cywilnej. Ju偶 w swej rozprawie doktorskiej zaj臋艂a si臋 centralnym poj臋ciem winy deliktowej. W wyniku podj臋tych bada艅 wprowadzi艂a i ugruntowa艂a w polskim prawie cywilnym normatywne uj臋cie winy. Nie poprzesta艂a jednak w tej kwestii na ustaleniach teoretycznych, ale podj臋艂a pr贸b臋 okre艣lenia poszczeg贸lnych przes艂anek przypisania zarzutu winy. W ten spos贸b sformu艂owa艂a cenne wskaz贸wki dla praktyki stosowania prawa, przydatne w ka偶dej sprawie, w kt贸rej trzeba ustali膰 win臋 sprawcy szkody. Szczeg贸ln膮 uwag臋 skupi艂a, tak偶e w p贸藕niejszych pracach, na zasadniczej przes艂ance winy, jak膮 jest niedo艂o偶enie nale偶ytej staranno艣ci. W ostatnich latach wiele pog艂臋bionych analiz po艣wi臋ci艂a coraz istotniejszej obecnie problematyce nale偶ytej staranno艣ci profesjonalist贸w. Do rezultat贸w bada艅, jakie prowadzi艂a nad zasad膮 winy, nale偶y te偶 zaliczy膰 tw贸rcz膮 wyk艂adni臋 art. 448 kc w jego nowej wersji obowi膮zuj膮cej od 1997 r.
Drug膮 zasad膮 odpowiedzialno艣ci cywilnej, zasad膮 ryzyka, zaj臋艂a si臋 prof. B. Lewaszkiewicz-Petrykowska w rozprawie habilitacyjnej. Swe badania skupi艂a na art. 435 kc, kt贸ry odpowiedzialno艣ci膮 opart膮 na tej zasadzie obci膮偶a osob臋 prowadz膮c膮 na w艂asny rachunek przedsi臋biorstwo wprawiane w ruch za pomoc膮 si艂 przyrody. Analizuj膮c ten niezwykle wa偶ny dla praktyki przepis, Autorka okre艣li艂a tkwi膮c膮 w nim konstrukcj臋 normatywn膮 i gruntownie wyja艣ni艂a motywy oraz poszczeg贸lne przes艂anki ustalenia surowej, obiektywnej odpowiedzialno艣ci przedsi臋biorcy, a tak偶e tre艣膰 okoliczno艣ci zwalniaj膮cych. W p贸藕niejszym czasie rozszerzy艂a swe zainteresowania na inne przypadki odpowiedzialno艣ci obiektywnej, podejmuj膮c prekursorskie badania nad odpowiedzialno艣ci膮 za szkody j膮drowe. W tym nurcie badawczym mieszcz膮 si臋 te偶 rozwa偶ania na temat unormowanego po raz pierwszy w art. 439 kc og贸lnego roszczenia o zapobie偶enie szkodzie.
Innym obszarem poszukiwa艅 naukowych w dziedzinie odpowiedzialno艣ci deliktowej sta艂y si臋 dla Prof. B. Lewaszkiewicz-Petrykowskiej przypadki wyrz膮dzenia szkody przez kilka os贸b. Rozwa偶ania nad tymi cz臋sto wysoce skomplikowanymi i wywo艂uj膮cymi wiele trudno艣ci w praktyce przypadkami zaowocowa艂y opublikowan膮 w 1978 r. monografi膮, a tak偶e kilkoma donios艂ymi wypowiedziami z zakresu og贸lnej nauki o zobowi膮zaniu 鈥� na temat konstrukcji zobowi膮zania solidarnego oraz zobowi膮zania in solidum. W艣r贸d niedawno opublikowanych wypowiedzi w omawianej dziedzinie zwraca uwag臋 pe艂en pasji polemicznej artyku艂 z 2005 r. na temat zasady pe艂nego odszkodowania, w kt贸rym Autorka podwa偶a szereg zwi膮zanych z t膮 zasad膮 mit贸w, podtrzymywanych niekiedy w pi艣miennictwie i w judykaturze.
Drugim obszarem, na kt贸rym Autorka skupi艂a swe zainteresowania badawcze, s膮 og贸lne zagadnienia prawa um贸w. Za przedmiot swych docieka艅 wybra艂a zw艂aszcza wady o艣wiadczenia woli, kt贸rym po艣wi臋ci艂a obszern膮 monografi臋 wydan膮 w 1973 r. Monografia ta pozostaje do dzi艣 jedynym w literaturze polskiej ca艂o艣ciowym opracowaniem tego kluczowego dla obrotu umownego tematu. Autorka odesz艂a w niej od dominuj膮cego wcze艣niej psychologicznego uj臋cia wad o艣wiadczenia woli i zaprezentowa艂a koncepcj臋 normatywn膮, niew膮tpliwie lepiej t艂umacz膮c膮 subtelne kompromisy, jakie ustawodawca wprowadza, staraj膮c si臋 zapewni膰 niezb臋dn膮 ochron臋 sprzecznym interesom stron zawieranej umowy. Niejako 鈥瀌alszym ci膮giem鈥� rozwa偶a艅 Autorki nad wadami o艣wiadczenia woli by艂o opracowanie ca艂ej problematyki wadliwo艣ci czynno艣ci prawnych, kt贸re znalaz艂o si臋 w pierwszym tomie Systemu prawa cywilnego z 1985 r. Inn膮 donios艂膮 wypowied藕 w dziedzinie prawa um贸w Autorka zawar艂a w artykule z 1970 r. na temat nast臋pczej niemo偶liwo艣ci 艣wiadczenia. Opowiadaj膮c si臋 w nim za szersz膮 wyk艂adni膮 poj臋cia niemo偶liwo艣ci, obejmuj膮c膮 tak偶e tzw. niemo偶liwo艣膰 gospodarcz膮, czyli nadmierne trudno艣ci w spe艂nieniu 艣wiadczenia, zmierza艂a do z艂agodzenia skutk贸w pomini臋cia w kodeksie cywilnym z 1964 r. dawnego art. 269 kz, upowa偶niaj膮cego s膮d do zmiany lub rozwi膮zania umowy w razie nadzwyczajnych wypadk贸w. Dopiero w 1990 r. ustawodawca wprowadzi艂 do kodeksu cywilnego stosowny przepis (art. 357鹿), istotnie redukuj膮c potrzeb臋 powo艂ywania si臋 na niemo偶liwo艣膰 gospodarcz膮 艣wiadczenia.
Dokonania naukowe Prof. B. Lewaszkiewicz-Petrykowskiej pozwalaj膮 zaliczy膰 J膮 do grona najwybitniejszych przedstawicieli nauki prawa cywilnego. Trzeba podkre艣li膰, 偶e t臋 pozycj臋 osi膮gn臋艂a Ona nie tylko w Polsce, ale r贸wnie偶 na arenie mi臋dzynarodowej. 艢wiadcz膮 o tym Jej liczne publikacje w j臋zykach obcych, aktywny udzia艂 w wielu konferencjach mi臋dzynarodowych, wielokrotne zaproszenia na wyk艂ady w uniwersytetach zagranicznych, a tak偶e cz艂onkostwo w szeregu mi臋dzynarodowych stowarzysze艅 naukowych. Przez 30 lat (1976鈥� 2006) by艂a profesorem Mi臋dzynarodowego Wydzia艂u Prawa Por贸wnawczego w Strasburgu, gdzie prowadzi艂a wyk艂ady z odpowiedzialno艣ci cywilnej dla wielu pokole艅 prawnik贸w z ca艂ego 艣wiata. Wyrazem najwy偶szego uznania Jej zas艂ug jest tytu艂 doktora honoris causa Uniwersytetu M. Schumana w Strasburgu, kt贸ry otrzyma艂a w 2002 r.