Jerzy Zygmunt Dzieciuchowicz, syn Stanis艂awa i J贸zefy z domu Stachowicz, urodzi艂 si臋 19 czerwca 1943 r. w Monachium. Po wojnie, po powrocie rodziny do Polski, uko艅czy艂 XXIII Liceum Og贸lnokszta艂c膮ce w 艁odzi w 1961 r., a jesieni膮 tego偶 roku rozpocz膮艂 studia na kierunku geograficznym na Wydziale Nauk Geograficznych U艁. Studia wy偶sze z tytu艂em magistra geografii uko艅czy艂 w 1966 r. na podstawie pracy Osiedle mieszkaniowe Widzew-Zach贸d w 艁odzi. Monografia geograficzno-ekonomiczna, napisanej pod kierunkiem prof. Ludwika Straszewicza. W tym samym roku podj膮艂 prac臋 na stanowisku asystenta w Katedrze Geografii Ekonomicznej U艁. Stopie艅 doktora nauk geograficznych uzyska艂 na swoim macierzystym wydziale na podstawie rozprawy Stopie艅 rozproszenia dojazd贸w do pracy ludno艣ci miasta, na przyk艂adzie 艁odzi, kt贸rej promotorem by艂 prof. Ludwik Straszewicz. Za skr贸con膮 wersj臋 tej monografii, opublikowanej w 1979 r. pt. Rozk艂ady przestrzenne dojazd贸w do pracy ludno艣ci wielkiego miasta (na przyk艂adzie 艁odzi), prof. Jerzy Dzieciuchowicz otrzyma艂 nagrod臋 Ministra Nauki, Szkolnictwa Wy偶szego i Techniki (1980). W swojej pracy doktorskiej podj膮艂 oryginalny 贸wcze艣nie problem badawczy, jakim by艂y dojazdy do pracy w obr臋bie miasta, czyli migracje wewn膮trzmiejskie. Z zastosowaniem pracoch艂onnych metod badawczych (przeprowadzono badania ankietowe na grupie pi臋ciu tysi臋cy os贸b) okre艣lone zosta艂y prawid艂owo艣ci przestrzenne w dojazdach mieszka艅c贸w 艁odzi do miejsc pracy. Monografia ta (podobnie jak p贸藕niejsza rozprawa habilitacyjna) wesz艂a do kanonu polskiej geografii ludno艣ci. W 1982 r. zosta艂 zatrudniony na stanowisku adiunkta, pocz膮tkowo w Katedrze Geografii Ekonomicznej.
W oparciu o bogaty dorobek naukowy z zakresu geografii spo艂eczno-ekonomicznej uzyska艂 w 1996 r. stopie艅 doktora habilitowanego na podstawie pracy Determinanty demograficzne i spo艂eczno-ekonomiczne redystrybucji przestrzennej ludno艣ci aglomeracji miejskich. Przyk艂ad aglomeracji 艂贸dzkiej, obronionej w Instytucie Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania im. Stanis艂awa Leszczyckiego Polskiej Akademii Nauk. Od 1997 r. kierowa艂 Zak艂adem Studi贸w Ludno艣ciowych i Gospodarki Przestrzennej, a nast臋pnie od 2000 r. do przej艣cia na emerytur臋 w 2013 r. 鈥� Katedr膮 Gospodarki Przestrzennej i Planowania Przestrzennego.
Efektem pracy badawczej prof. Jerzego Dzieciuchowicza jest 210 prac naukowych, w艣r贸d kt贸rych s膮 g艂贸wnie prace samodzielne, opublikowane w czasopismach krajowych i zagranicznych, a tak偶e monografie. Ponadto jest on autorem 47 plansz w pi臋ciu atlasach oraz sze艣ciu opis贸w do plansz. Jego zainteresowania badawcze w ci膮gu ponad pi臋ciu dekad aktywno艣ci obejmuj膮 cztery g艂贸wne nurty badawcze. W ramach pierwszego z nich wa偶ne s膮 badania przestrzennych proces贸w oraz struktur demograficznych i spo艂ecznych w miastach, aglomeracjach i regionach miejskich. Ciekawe w tym nurcie s膮 prace podejmuj膮ce problematyk臋 definitywnych i wahad艂owych migracji ludno艣ci, a tak偶e ewolucji przestrzennej i demograficzno-spo艂ecznej emigracji polskiej we Francji. W tym nurcie powsta艂y dwa najwa偶niejsze osi膮gni臋cia teoretyczne Profesora: kognitywna teoria zachowa艅 migracyjnych oraz teoria migracji definitywnych bazuj膮ca na koncepcji kapita艂u ludzkiego.
W badaniach naukowych zwi膮zanych z problematyk膮 mieszkalnictwa przewa偶aj膮 opracowania stanu i rozwoju przestrzennego, struktury, waloryzacji i typologii przestrzennej budownictwa mieszkaniowego oraz rejonizacji warunk贸w 艣rodowiska mieszkaniowego w o艣rodkach i regionach miejskich. Prowadzone studia empiryczne prof. Jerzy Dzieciuchowicz podsumowa艂 propozycj膮 bada艅 mieszkalnictwa w postaci szeroko uj臋tego modelu 艣rodowiska mieszkaniowego, obejmuj膮c膮 teoretyczne podstawy przestrzennych bada艅 艣rodowiska mieszkaniowego.
Do trzeciego nurtu nale偶膮 studia nad kierunkami i uwarunkowaniami przemian struktury przestrzennej ca艂ego sektora us艂ugowego w skali wewn膮trzmiejskiej, prawid艂owo艣ciami rozwoju i funkcjonowaniem us艂ug dla przedsi臋biorstw i biznesu, a tak偶e nad rol膮 i znaczeniem handlu (w tym wielkich centr贸w handlowych) w przestrzeni miasta.
Bardzo znacz膮cy jest udzia艂 prof. Jerzego Dzieciuchowicza w powstaniu opracowa艅 monograficznych obejmuj膮cych 艁贸d藕 i region 艂贸dzki 鈥� ponad 60 publikacji reprezentuje czwarty, regionalny nurt jego zainteresowa艅.
W dorobku prof. Jerzego Dzieciuchowicza znajduje si臋 ponadto oko艂o 20 opracowa艅 o charakterze aplikacyjnym (studia, ekspertyzy, diagnozy, prognozy) sporz膮dzonych na potrzeby instytucji zwi膮zanych z planowaniem przestrzennym.
W zwi膮zku ze swoj膮 aktywno艣ci膮 naukow膮 przebywa艂 na sta偶u naukowym w Instytucie Geografii Uniwersytetu Aix-Marseille (1976鈥�1977) oraz na wielu misjach naukowych w Lyonie (1988, 1991), Lille (1988), Tbilisi (1989) i Portsmouth (1993).
Podkre艣li膰 te偶 nale偶y jego wk艂ad organizacyjny w funkcjonowanie Uniwersytetu 艁贸dzkiego i macierzystego wydzia艂u poprzez sprawowanie r贸偶nych funkcji w strukturach uczelni. Ponadto by艂 redaktorem i cz艂onkiem redakcji trzech czasopism wydawanych na Wydziale Nauk Geograficznych (鈥濬olia Geographica鈥�, 鈥濬olia Geographica Socio-Oeconomica鈥�, 鈥濻pace 鈥� Society 鈥� Economy鈥�), a tak偶e redaktorem czasopisma 鈥濭eographia Polonica鈥� wydawanego przez Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania im. Stanis艂awa Leszczyckiego Polskiej Akademii Nauk. By艂 cz艂onkiem Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN (1996鈥�1998) oraz 艁贸dzkiego Towarzystwa Naukowego (od 2006).
Du偶y wysi艂ek w艂o偶y艂 w kszta艂cenie kadry naukowej. Wypromowa艂 sze艣ciu doktor贸w, z kt贸rych ju偶 czterech uzyska艂o habilitacj臋. By艂 recenzentem w trzech przewodach habilitacyjnych i dw贸ch doktorskich, a tak偶e promotorem ponad 130 prac magisterskich.
Za dzia艂alno艣膰 naukow膮 i dydaktyczno-organizacyjn膮 zosta艂 uhonorowany nagrodami Rektora U艁 (1977, 1992), nagrod膮 Ministra Nauki, Szkolnictwa Wy偶szego i Techniki (1980), Z艂ot膮 Odznak膮 U艁 (1987), Z艂otym Krzy偶em Zas艂ugi (1988), nagrodami zespo艂owymi Rektora U艁 (2010, 1998, 1984), Medalem 鈥濽niwersytet 艁贸dzki w S艂u偶bie Spo艂ecze艅stwu i Nauce鈥� (1997), nagrod膮 Ministra Infrastruktury (2004), Odznak膮 鈥瀂a Zas艂ugi dla Miasta 艁odzi鈥� (2004), Medalem Komisji Edukacji Narodowej (2007) oraz Honorowym Dyplomem Komisji Geografii, Osadnictwa i Ludno艣ci Polskiego Towarzystwa Geograficznego (2022).
Profesor pozostaje w zwi膮zku ma艂偶e艅skim. Ma dwoje dzieci. Poza licznymi pasjami naukowymi interesuje si臋 tak偶e podr贸偶ami, literatur膮, muzyk膮 i filmem. Posiada uprawnienia przewodnika g贸rskiego oraz sternika jachtowego.