Profesor dr hab. Jan Epsztajn urodzi艂 si臋 28 listopada 1932 r. w 艁odzi. 艢wiadectwo dojrza艂o艣ci wraz z dyplomem technika uzyska艂 w Pa艅stwowej Szkole Techniczno-Przemys艂owej w 艁odzi w 1952 r. W tym samym roku rozpocz膮艂 studia na Wydziale Chemicznym Politechniki 艁贸dzkiej, kt贸re uko艅czy艂 w 1957 r., uzyskuj膮c dyplom magistra in偶yniera chemii ze specjalno艣ci膮 w zakresie technologii lekkiej syntezy organicznej. Prac臋 dyplomow膮 z zakresu chemii zwi膮zk贸w fosforoorganicznych wykona艂 pod kierunkiem prof. Jana Michalskiego.
W latach 1957鈥1959 pracowa艂 w przemy艣le chemicznym; pocz膮tkowo w Kutnowskich Zak艂adach Farmaceutycznych jako zast臋pca kierownika oddzia艂u alkaloid贸w pochodnych opium i jednocze艣nie pracownik zak艂adowego laboratorium badawczego. Nast臋pnie pracowa艂 w 艁贸dzkich Zak艂adach Chemicznych, gdzie sta艂 si臋 wsp贸艂autorem opracowania patentowego dotycz膮cego otrzymywania 艣rodka antypiennego dla cukrownictwa.
Z uwagi na autentyczne zainteresowania i aspiracje naukowe w pa藕dzierniku 1959 r. przeni贸s艂 si臋 z przemys艂u do plac贸wki naukowej, rozpoczynaj膮c prac臋 w Zak艂adzie Chemii Organicznej Uniwersytetu 艁贸dzkiego w pracowni kierowanej przez prof. Witolda Hahna, gdzie zajmowa艂 si臋 reakcj膮 Mannicha monoarylohydrazon贸w pochodnych glioksalu z pierwszorz臋dowymi aminami i aminokwasami. Jeszcze przed zako艅czeniem tych prac rozpocz膮艂 badania zmierzaj膮ce do wyja艣nienia wp艂ywu wielko艣ci pier艣cienia cykloalkenowego skondensowanego z uk艂adami heteroaromatycznymi na reakcj臋 podstawienia w aktywnej grupie metylenowej.
W 1963 r. Jan Epsztajn uzyska艂 stopie艅 doktora nauk przyrodniczych na podstawie rozprawy prezentuj膮cej wyniki bada艅 nad syntez膮 i w艂a艣ciwo艣ciami cyklicznych analog贸w 2-winylopirydyny.
W latach 1968鈥1969 i w roku 1975 przebywa艂 dwukrotnie na specjalistycznym sta偶u naukowym w Uniwersytecie Wschodniej Anglii w Norwich (Wielka Brytania), w laboratorium kierowanym przez znanego badacza zwi膮zk贸w heterocyklicznych prof. Alan Katritzkyego. W o艣rodku tym prowadzi艂 badania nad syntez膮 i w艂a艣ciwo艣ciami N-ylid贸w azaaren贸w.
W latach 1962鈥1974 na zlecenie Zjednoczenia Przemys艂u Farmaceutycznego rozwi膮zywa艂 problemy badawcze dotycz膮ce syntezy lek贸w uk艂adu kr膮偶enia. Efektem tych r贸wnoleg艂ych, niezale偶nych studi贸w sta艂y si臋 oryginalne opracowania preparatywne, kt贸re znalaz艂y sw贸j wyraz w kilku udzielonych patentach i opublikowanych pracach.
W pa藕dzierniku 1977 r. Rada Wydzia艂u Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu 艁贸dzkiego nada艂a Janowi Epsztajnowi stopie艅 doktora habilitowanego za rozpraw臋 pt. Wp艂yw pier艣cienia cykloalkenowego w reakcjach podstawienia cykloalkeno[b]pirydyn, zatwierdzon膮 decyzj膮 Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej ds. Kadry Naukowej w styczniu 1978 r. Po uzyskaniu tytu艂u profesora w 1988 r. zosta艂 awansowany na stanowisko profesora zwyczajnego.
Profesor Jan Epsztajn wsp贸艂pracowa艂 m.in. z prof. Hubertusem Ahlbrechtem i dr. Hansem-Otto Kalinowskim z Uniwersytetu Justusa Liebiga w Giessen (Niemcy) w obszarze analizy konformacyjnej cykloalken贸w skondensowanych z uk艂adami aromatycznymi oraz z prof. Victorem Snieckusem (University of Waterloo, Ontario, Kanada) i prof. Guyem Qu茅guinerem (Universit茅 de Rouen, Francja) w obszarze orto-metalowania zwi膮zk贸w azaaromatycznych.
W Polsce prof. Jan Epsztajn jest uznawany za pioniera bada艅 zwi膮zanych z wykorzystaniem reakcji orto-metalowania jako kluczowego etapu w metodzie otrzymywania system贸w heterocyklicznych, takich jak: ftalidy, izoindolinony, izokumryny, azaantrachininy i inne.
By艂 promotorem dziewi臋ciu prac doktorskich, kt贸rych autorami byli: dr Ryszard Marcinkowski (1979), dr Jacek Brzezi艅ski (1980), dr Adam Bieniek (1982), dr Andrzej J贸藕wiak (1985), dr Mieczys艂aw P艂otka (1990), dr Aleksandra Szcze艣niak (1998), dr Justyna Kowalska (2002), dr Zbigniew Malinowski (2003), dr Krystyna Kulikiewicz (2003). By艂 r贸wnie偶 promotorem kilkudziesi臋ciu prac magisterskich.
Dokonania prof. Jana Epsztajna zosta艂y uhonorowane w kraju Nagrodami Rektora Uniwersytetu 艁贸dzkiego w latach 1967, 1969, 1977, 1980, 1986, 1987, 1990, 1994, 2003, 2005 i odznaczeniami, m.in.: Z艂ot膮 Odznak膮 Uniwersytetu 艁贸dzkiego (1979), Z艂otym Krzy偶em Zas艂ugi (1980), Medalem 鈥濽niwersytet 艁贸dzki w S艂u偶bie Spo艂ecze艅stwu i Nauce鈥 (1982), Medalem Komisji Edukacji Narodowej (1983), Krzy偶em Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1989) i Krzy偶em Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (2003).
Wyrazem mi臋dzynarodowego uznania dla naukowych dokona艅 Profesora jest pami膮tkowe wydanie ameryka艅skiego czasopisma 鈥濧rkivoc鈥, kt贸rego sz贸sty zeszyt z 2007 r. ukaza艂 si臋 z okazji Jego 75. urodzin. W tym pami膮tkowym wydaniu zamieszczono r贸wnie偶 list臋 30 wybranych publikacji, kt贸re najlepiej ilustruj膮 zakres zainteresowa艅 i dokona艅 naukowych prof. Jana Epsztajna.
Prywatnie prof. Jan Epsztajn jest cz艂owiekiem przyjaznym, umiej膮cym z niezwyk艂膮 wra偶liwo艣ci膮 s艂ucha膰 innych i im pomaga膰.
翱辫谤补肠辞飞补艂 dr hab. Andrzej J贸藕wiak, prof. U艁