Program - studi贸w prowadzonych przez Instytut Filzoofii U艁 - na I roku obejmuje 120 godzin z szeroko poj臋tej kultury. S膮 to 4 odr臋bne przedmioty (po dwa w semestrze), dzi臋ki kt贸rym studenci maj膮 pozna膰 najwa偶niejsze przejawy kultury zachodniej. Jeden z nich w ca艂o艣ci po艣wi臋cony jest awangardzie 鈥� proporcjonalnie rzecz bior膮c, to du偶o. Ale tak w艂a艣nie my艣limy: bez znajomo艣ci awangardy nie spos贸b 艣wiadomie uczestniczy膰 w kulturze. Poniewa偶 to awangarda jest domen膮 refleksyjno艣ci, wolno艣ci i odpowiedzialno艣ci.
Z punktu widzenia metod dydaktycznych przedmiot "Rola artystycznych awangard w kulturze XX wieku" zaplanowany jest nast臋puj膮co:
- zaj臋cia rozpoczynaj膮 wyk艂ady wyja艣niaj膮ce terminy "awangarada" i "neoawangarda" oraz definiuj膮ce najtrudniejsze poj臋cia, jak np. formy negacji sztuki (antysztuka, niesztuka, posztuka itp.),
- nast臋pnie czytamy szczeg贸艂owo wybrane teksty, dyskutujemy niemal ka偶de zdanie manifestu, tekstu programowego, fragmentu ksi膮偶ki itp.
- na zako艅czenie trzeba wykona膰 prac臋 lub dzia艂anie oparte na za艂o偶eniach teoretycznych wybranego nurtu awangardowego i uzasadni膰 je; kwestia umiej臋tno艣ci uzasadnienia jest kluczowa, bo w awangardach zawsze chodzi o co艣 innego ni偶 to, co widzimy.
30 godzin to 15 spotka艅: 3 wyk艂ady, 11 tekst贸w (czasem 2 strony, czasem du偶e fragmenty ksi膮偶ki) i zaj臋cia podsumowuj膮ce z prezentacjami i 鈥瀘bron膮鈥� prac. Zaczynamy od Henriego Matisse鈥檃 (czyli dlaczego drzewa mog膮 by膰 niebieskie), ko艅czymy na Zbigniewie Warpechowskim (czyli dlaczego artysta staje si臋 przewodnikiem, szamanem, prorokiem).
W tegorocznych pracach studenckich wyb贸r pad艂 przede wszytskim na koncepcje Franza Marca, futuryst贸w, Marcela Duchampa i konceptualizm, a pod wzgl臋dem technik na: malarstwo, ready made, assaemblage, instalacj臋 i performance. Jak wida膰, ten dob贸r medi贸w 艣wietnie oddaje zmiany poj臋cia sztuki oraz problematyk臋 redefinicji roli artysty.
Co daje taka pr贸ba odnalezienia si臋 w roli tw贸rcy?
- Sk艂ania do jeszcze bardziej szczeg贸艂owego przeczytania 藕r贸d艂owych tekst贸w.
- Indensyfikuje refleksj臋 na ka偶d膮 decyzj膮, pocz膮wszy od wyboru koncepcji, przez kszta艂ty, barwy; do tego my艣limy dwubiegunowo: nad tym, co wyra偶a dana idea oraz co j膮 - z kolei - najlepiej oddaje.
- Innymi s艂owy, tworzy si臋 sytuacja, w kt贸rej g贸r臋 bior膮 辞诲辫辞飞颈别诲锄颈补濒苍辞艣膰 za ka偶de s艂owo, kolor i gest oraz przekonanie, 偶e warto broni膰 w艂asnego wyboru, poniewa偶 ma on solidne uzasadnienie.
- Tym sposobem pr贸bujemy dotrze膰 przez do艣wiadczenie do tego, co nazywa si臋 etosem awangardy.
W kolejnych wpisach om贸wimy wybrane prace i sprawdzimy, czy to nie Warhol okaza艂 si臋 przypadkiem ukrytym bohaterem...