Sztuczna inteligencja pisze prace za student贸w?
Narz臋dzia do automatycznego generowania tekstu s膮 coraz bardziej popularne ze wzgl臋du na 艂atwo艣膰 w obs艂udze i mo偶liwo艣ci, kt贸re oferuj膮 u偶ytkownikom. Korzystanie z pomocy 鈥瀖aszyn鈥� przy pisaniu tekst贸w, w szczeg贸lno艣ci jako wsparcie przy poprawie jako艣ci i poprawno艣ci tre艣ci, zwi臋ksza zapotrzebowanie na takie programy. Tworzenie tekst贸w przez narz臋dzia sztucznej inteligencji mo偶e zwi臋ksza膰 produktywno艣膰 i kreatywno艣膰 u偶ytkownik贸w. Zdarzaj膮 si臋 jednak pr贸by generowania ca艂o艣ci lub znacznej cz臋艣ci tekstu i podpisywania go swoim nazwiskiem. Takie dzia艂ania wzbudzaj膮 uzasadnione kontrowersje.
Narz臋dzia takie jak ChatGPT s膮 popularne tak偶e w艣r贸d student贸w, jednak nie istniej膮 jeszcze dane na temat skali tego zjawiska. Nauczyciele akademiccy zg艂aszali zapotrzebowanie na narz臋dzie, kt贸re pozwoli艂oby im sprawdzi膰, czy student korzysta艂 z pomocy sztucznej inteligencji przy pisaniu pracy. W tym w艂a艣nie celu eksperci O艣rodka Przetwarzania Informacji rozbudowali Jednolity System Antyplagiatowy.
鈥� Jednolity System Antyplagiatowy (JSA) to nowoczesne narz臋dzie, kt贸re powsta艂o w odpowiedzi na oczekiwania polskiej kadry akademickiej i uporz膮dkowa艂o rynek antyplagiatowy w Polsce. Wcze艣niej istnia艂o wiele program贸w opartych na r贸偶nych algorytmach i referencyjnych bazach danych. Dzi臋ki oddaniu JSA do dyspozycji promotor贸w w 2019 roku wszystkie prace in偶ynierskie, licencjackie, magisterskie i doktorskie s膮 analizowane za pomoc膮 tego samego narz臋dzia 鈥� m贸wi dr in偶. Jaros艂aw Protasiewicz, dyrektor O艣rodka Przetwarzania Informacji 鈥� Dzi臋ki wprowadzeniu JSA zapewnili艣my wi臋ksz膮 ni偶 w latach wcze艣niejszych por贸wnywalno艣膰 wynik贸w weryfikacji oryginalno艣ci prac dyplomowych pomi臋dzy wszystkimi o艣rodkami z ca艂ej Polski. Niedawno jednak pojawi艂o si臋 nowe wyzwanie, jakim jest wzrastaj膮ca popularno艣膰 narz臋dzi do automatycznego generowania tre艣ci. Dlatego niezw艂ocznie przyst膮pili艣my do pracy, aby doda膰 do JSA funkcj臋, kt贸ra pomo偶e promotorom w identyfikacji, czy dana praca dyplomowa zosta艂a napisana przy pomocy narz臋dzi takich jak cho膰by popularny ChatGPT 鈥� dodaje dyrektor OPI.
Nale偶y podkre艣li膰, 偶e wprowadzenie Jednolitego Systemu Antyplagiatowego okaza艂o si臋 du偶ym sukcesem. Jeszcze w 2016 roku zaledwie 30-40 proc. prac dyplomowych by艂o analizowanych pod k膮tem plagiatu. Od 2019 roku takim obowi膮zkiem obj臋te s膮 wszystkie prace. System stale jest rozwijany przez ekspert贸w OPI, kt贸rzy pracuj膮 nad jego rozbudow膮 i modernizacj膮. Dodanie modu艂u, kt贸ry pomaga w tek艣cie wykry膰 fragmenty napisane przy pomocy sztucznej inteligencji jest niew膮tpliwie wa偶nym osi膮gni臋ciem w walce z plagiatami.
Jak JSA wykrywa zastosowanie sztucznej inteligencji?
Nie jest to ostatnie s艂owo ekspert贸w z OPI odpowiedzialnych za JSA. Ca艂y czas rozwijaj膮 oni narz臋dzia do detekcji tekstu napisanego przez AI. Wraz z rozwojem nowych mo偶liwo艣ci zastosowania sztucznej inteligencji do opracowywania r贸偶nych tre艣ci i analiz, b臋d膮 pojawia膰 si臋 r贸wnie偶 nowsze rozwi膮zania do ich wykrywania. Eksperci OPI trzymaj膮 ca艂y czas r臋k臋 na pulsie i udoskonalaj膮 system, wdra偶aj膮c zar贸wno gotowe rozwi膮zania, jak i narz臋dzia opracowane w OPI. Obecnie trwa zbieranie informacji od u偶ytkownik贸w JSA z ca艂ej Polski na temat nowego rozwi膮zania. Takie badanie pomo偶e ekspertom OPI wprowadzi膰 nowe funkcje w JSA, kt贸re jeszcze efektywniej b臋d膮 wspiera膰 prac臋 promotor贸w.
Metoda detekcji wdro偶ona do systemu JSA opiera si臋 na hipotezie, 偶e im wi臋ksza regularno艣膰 w tek艣cie, tym jest wi臋ksze prawdopodobie艅stwo, 偶e zosta艂 on wytworzony przez model j臋zykowy. Za艂o偶enie takie ma swoje 藕r贸d艂o w zastosowanym algorytmie, kt贸ry jest w stanie wygenerowa膰 tekst regularny i przewidywalny.
鈥� Model zastosowany w JSA zosta艂 przeszkolony na du偶ym zbiorze danych tekstowych. Jego dzia艂anie najpro艣ciej wyt艂umaczy膰, stosuj膮c miar臋 Perplexity. Zgodnie z naszymi za艂o偶eniami tekst wytworzony przez losowy dob贸r s艂贸w powinien charakteryzowa膰 si臋 wysok膮 warto艣ci膮 Perplexity, natomiast tekst bardzo szablonowy i przewidywalny nisk膮 warto艣ci膮 Perplexity. W przypadku tego ostatniego istnieje zasadne podejrzenie, 偶e powsta艂 on przy u偶yciu sztucznej inteligencji 鈥� m贸wi Ma艂gorzata Wartacz, kierowniczka projektu JSA w OPI, kt贸ry odpowiada za rozw贸j systemu. 鈥� Stale rozwijamy nasz system i s艂uchamy g艂os贸w ze 艣rodowiska akademickiego. Poszerzamy liczb臋 baz referencyjnych i zapewniamy wi臋ksze umi臋dzynarodowienie naszego narz臋dzia. Oczywi艣cie JSA nie daje stuprocentowej pewno艣ci, 偶e tekst jest plagiatem lub zosta艂 napisany przez sztuczn膮 inteligencj臋 鈥� okre艣la wy艂膮cznie prawdopodobie艅stwo. Dlatego zawsze ostateczna decyzja nale偶y do promotora. To on weryfikuje raport otrzymany z JSA i stwierdza, czy dana praca dyplomowa jest oryginalna 鈥� dodaje kierowniczka OPI.
Warto podkre艣li膰, 偶e na razie na rynku nie istnieje 偶adne rozwi膮zanie, kt贸re lepiej pomog艂oby udzieli膰 odpowiedzi na pytanie 鈥� czy tekst zosta艂 napisany przez sztuczn膮 inteligencj臋? Nawet tw贸rcy technologii ChatGPT nie maj膮 takiego narz臋dzia, kt贸re by艂oby w stanie dok艂adnie oceni膰, czy praca zosta艂a napisana przez bota, czy przez cz艂owieka.
JSA 鈥� ponad 400 instytucji i 100 tys. u偶ytkownik贸w
Rola, jak膮 JSA pe艂ni w szkolnictwie wy偶szym, jest niezwykle istotna. Narz臋dzie OPI jest dost臋pne w ka偶dej instytucji w Polsce uprawnionej do nadawania tytu艂u zawodowego lub stopnia naukowego. W ci膮gu czterech lat od uruchomienia JSA w styczniu 2019 r. za pomoc膮 systemu przebadano ju偶 ok. 1,5 mln prac dyplomowych. 艢rednio na jednego promotora przypada 12 takich prac. Ponad 440 instytucji u偶ywa艂o JSA od momentu uruchomienia systemu i ma on ju偶 ponad 100 tys. u偶ytkownik贸w. System OPI stanowi realne wsparcie dla pracy ka偶dego promotora w Polsce. O znaczeniu wp艂ywu JSA na ca艂y system szkolnictwa wy偶szego najlepiej 艣wiadcz膮 statystyki. Dotychczas ponad 320 tys. prac, kt贸re zosta艂y uznane przez system za potencjalne plagiaty, nie zosta艂o zaakceptowanych przez promotor贸w. Oznacza to, 偶e JSA pom贸g艂 zapobiec ponad 320 tys. nadu偶y膰, kt贸re polegaj膮 na nieprzestrzeganiu prawa autorskiego.
Wa偶ne jest, aby studenci zdawali sobie spraw臋 z powagi oszustwa, jakim jest plagiat i respektowali zasady etyczne obowi膮zuj膮ce na uczelniach. Instytucje edukacyjne musz膮 natomiast by膰 konsekwentne w egzekwowaniu regulamin贸w, aby zagwarantowa膰 uczciwo艣膰 akademick膮. Plagiat na studiach jest powa偶nym naruszeniem zasad etycznych i regulamin贸w akademickich. Jego skutki mog膮 poci膮ga膰 za sob膮 powa偶ne konsekwencje dla studenta, 艂膮cznie z wydaleniem ze studi贸w i niedopuszczeniem do obrony. Plagiat z u偶yciem sztucznej inteligencji jest trudniejszy do wykrycia i prowadzi do utraty indywidualno艣ci oraz oryginalno艣ci prac dyplomowych. Mo偶e on przyczynia膰 si臋 do rozprzestrzeniania fa艂szywych lub niezweryfikowanych informacji oraz wyci膮gania wniosk贸w naukowych w oparciu o nieprawdziwe dane. Dodanie przez ekspert贸w OPI nowej funkcji w JSA, kt贸ra pozwala stwierdzi膰, 偶e dany tekst prawdopodobnie zosta艂 napisany przy pomocy sztucznej inteligencji, jest bezsprzecznie wa偶nym etapem w walce z plagiatami.
惭补迟别谤颈补艂:&苍产蝉辫;