91滴滴

 

Umberto Eco urodzi艂 si臋 5 stycznia 1932 r. w Alessandrii, le偶膮cej w centrum s艂ynnego tr贸jk膮ta terytorialnego W艂och p贸艂nocnych Turyn鈥揋enua鈥揗ediolan. Z Turynem zwi膮zane by艂o jego 偶ycie studenckie oraz do艣wiadczenia w pracy akademickiej. Na Uniwersytecie Tury艅skim w 1954 r. Umberto Eco uzyska艂 tytu艂 magistra z zakresu filozofii na podstawie rozprawy napisanej pod kierunkiem Luigiego Pereysona na temat estetycznych podgl膮d贸w 艣w. Tomasza z Akwinu (wydana w 1956 r. przez Edizioni di Filosofia pt. Il problema estetico in San Tommaso). 

W latach 50., zanim rozpocz膮艂 karier臋 uniwersyteck膮, Umberto Eco pracowa艂 jako redaktor do spraw kultury w Radiu i Telewizji RAI. Jest to fakt nie bez znaczenia w jego dalszym rozwoju zawodowym i naukowym. Wsp贸艂pracowa艂 ponadto z kilkoma czasopismami, m.in. 鈥濱l Verri鈥�, 鈥濺ivista di Estetica鈥�, 鈥濱ncontri Musicali鈥� oraz tygodnikiem 鈥濴鈥橢spresso鈥�, w kt贸rym do dzisiaj publikuje swoje eseje w rubryce pt. La bustina di Minerva. Dzia艂alno艣膰 publicystyczna Umberta Eco zawsze sz艂a w parze z naukow膮. Dosz艂a do niej aktywno艣膰 na polu redakcyjno-wydawniczym. 

W 1959 r. Profesor Eco rozpocz膮艂 trwaj膮c膮 do dzi艣 wsp贸艂prac臋 z wydawnictwem Bompiani w Mediolanie. To pod t膮 mark膮 ukazuje si臋 wi臋kszo艣膰 jego tekst贸w w ramach serii filozoficznych, socjologicznych i semiotycznych oraz powie艣ci. W Bompiani Umberto Eco opublikowa艂: Il problema estetico in Tommaso d鈥橝quino (1970), Arte e bellezza nell鈥檈stetica medievale (1987; Sztuka i pi臋kno w 艣redniowieczu, t艂um. M. Zab艂ocka, M. Olszewski, Krak贸w 1994); Opera aperta (1962; Dzie艂o otwarte, t艂um. J. Ga艂uszka et al., Warszawa 1973); Apocalittici e integrati (1966; Apokaliptycy i dostosowani. Komunikacja masowa a teorie kultury masowej, t艂um. P. Salwa, Warszawa 2010); Le poetiche di Joyce (1965; Poetyki Joyce鈥檃, t艂um. M. Ko艣nik, Warsza卢wa 1998); La struttura assente (1965; Nieobecna struktura, t艂um. A. Weinsberg, P. Bravo, Warszawa 1996); Il costume di casa (1973; Podziemni bogowie, t艂um.  J. Ugniewska, P. Salwa, Warszawa 2007); Trattato di semiotica generale (1975; A Theory of Semiotics, London 1977; Teoria semiotyki, t艂um. M. Czerwi艅ski, Krak贸w 2009); Il superuomo di massa (1978; Superman w literaturze masowej, t艂um. J. Ugniewska, Warszawa 1996); Dalla periferia dell鈥檌mpero (1977; Semiologia 偶ycia codziennego, t艂um. J. Ugniewska, P. Salwa, Warszawa 1996); Come si fa una tesi di laurea (1977; Jak napisa膰 prac臋 dyplomow膮, t艂um. G. Jurkowlaniec, Warszawa 2007); Lector in fabula (1979; Lector in fabula: wsp贸艂dzia艂anie w interpretacji tekst贸w narracyjnych, t艂um. P. Salwa, Warszawa 1994); Sette anni di desiderio (1983); Sugli specchi e altri saggi (1985; Po drugiej stronie lustra i inne eseje. Znak, reprezentacja, iluzja, obraz, t艂um. J. Wajs, Warszawa 2012); Lo strano caso della Hanau 1609 (1989); I limiti dell鈥檌nterpretazione (1990; Czytanie 艣wiata, t艂um. M. Wo藕niak, Krak贸w 1999); Il secondo diario minimo (1992; cz臋艣ciowo w: Zapiski na pude艂ku od zapa艂ek, t艂um. A. Szymanowski, Pozna艅 1993); Gli gnomi di Gnu (1992, wsp贸艂aut. Eugenio Carmi; Gnomy z planety Gnu, t艂um. M. Pietrzycka-Giorgetta, Wroc艂aw 1994); Interpretazione e sovrainterpretazione (1995; Interpretation and Overinterpretation, red. S. Collini, Cambridge 1992; Interpretacja i nadinterpretacja, t艂um. T. Biero艅, Krak贸w 1996); Sei passeggiate nei boschi narrativi (1994; Six Walks in the Fictional Woods, Cambridge 1994; Sze艣膰 przechadzek po lesie fikcji, t艂um. J. Jarniewicz, Krak贸w 1995); In cosa crede chi non crede? (1996, wsp贸艂aut. kard. Carlo Maria Martini; W co wierzy ten, kto nie wierzy?, t艂um. I. Kania, Krak贸w 1998); Cinque scritti morali (1997; Pi臋膰 pism moralnych, Krak贸w 2008); Kant e l鈥檕rnitorinco (1997; Kant a dziobak, t艂um. B. Baran, Warszawa 2012); Tra menzogna e ironia (1998); La bustina di Minerva (2000; cz臋艣ciowo w: Drugie zapiski na pude艂ku od zapa艂ek, t艂um. A. Szymanowski, Pozna艅 1994); Sulla letteratura (2000; O literaturze, Warszawa 2003); Dire quasi la stessa cosa (2003); Il linguaggio della terra australe (2004); A passo di gambero (2006; Rakiem. Gor膮ca wojna i populizm medi贸w, t艂um. A. Wasilewska, J. Ugniewska, K. 呕aboklicki, Warszawa 2007); La memoria vegetale (2011); Dall鈥檃lbero al labirinto (2007; Od drzewa do labiryntu: studia historyczne o znaku i interpretacji, t艂um. G. Jurkowlaniec, Warszawa 2009); Vertigine della Lista (2009; Szale艅stwo katalogowania, t艂um. T. Kwiecie艅, Pozna艅 2009); Costruire il nemico (2011; Wymy艣lanie wrog贸w i inne teksty okoliczno艣ciowe, t艂um. A. Go艂臋biowska, T. Kwiecie艅, Pozna艅 2011); Scritti sul pensiero medievale (2012); Storia delle terre e dei luoghi leggendari (2013; Historia krain i miejsc legendarnych, t艂um. T. Kwiecie艅, Pozna艅 2013). 

W wydawnictwie Bompiani Umberto Eco opublikowa艂 ponadto siedem powie艣ci, poczynaj膮c od pierwszej i najs艂ynniejszej Il nome della rosa (1980; Imi臋 r贸偶y, t艂um. A. Szymanowski, PIW, Warszawa 1987 oraz Noir sur Blanc, Warszawa 2004; ekranizacja: Der Name der Rose / Il nome della rosa / The Name of the Rose, re偶. Jean-Jacques Annaud, 1986), nast臋pnie Il pendolo di Foucault (1988; Wahad艂o Foucaulta, t艂um. A. Szymanowski, PIW, Warszawa 1993 oraz Noir sur Blanc, Warszawa 2002), L鈥檌sola del giorno prima (1994; Wyspa dnia poprzedniego, t艂um. A. Szymanowski, PIW, Warszawa 1995 oraz Noir sur Blanc, Warszawa 2003), Baudolino (2000; Baudolino, t艂um. A. Szymanowski, Noir sur Blanc, Warszawa 2001), La misteriosa fiamma della regina Loana (2004; Tajemniczy p艂omie艅 kr贸lowej Loany, t艂um. K. 呕aboklicki, Noir sur Blanc, Warszawa 2005), Il cimitero di Praga (2010; Cmentarz w Pradze, t艂um. K. 呕aboklicki, Noir sur Blanc, Warszawa 2012) oraz Numero zero (2015; Temat na pierwsz膮 stron臋, t艂um. K. 呕aboklicki, Noir sur Blanc, Warszawa 2015).
Profesor Umberto Eco publikuje te偶 w innych w艂oskich wydawnictwach, jak: Mondadori (Diario minimo, 1963; Diariusz najmniejszy, t艂um. A. Szymanowski, Krak贸w 2007; Il segno, 1971), Mursia (La deinizione dell鈥檃rte, 1968; Sztuka, t艂um. P. Salwa, M. Salwa, Warszawa 2008), F.M. Ricci (Beato di Li茅bana, 1973), Einaudi (Semiotica e filosofia del linguaggio, 1986), Melangolo (Stelle e stellette, 1991), Guida (Vocali, 1991), Rovello (Riflessioni sulla bibliofilia, 2001; Una tromba sulle colline, 2010; Perch茅 l鈥檌sola non viene mai trovata, 2011), Laterza (La ricerca della lingua perfetta nella cultura europea, 1993; W poszukiwaniu j臋zyka uniwersalnego, t艂um. W. Soli艅ski, Warszawa 2002), Nottetempo (Sator Arepo eccetera, 2006), Repubblica (La storia dei Promessi Sposi raccontata da Umberto Eco, 2010).

Umberto Eco wyda艂 ponadto kilkana艣cie ksi膮偶ek za granic膮, przede wszystkim w j臋zyku angielskim (np. Confessions of a Young Novelist, Cambridge 2011; Wyznania m艂odego pisarza, t艂um. J. Korfanty, Warszawa 2011; Experiences in Translation, Toronto 2000; Serendipities. Language and Lunacy, New York 1998).

W uzupe艂nieniu do publikacji autorskich nale偶y wymieni膰 studia, albumy i kompendia pod redakcj膮 lub z udzia艂em Umberta Eco, w tym 4 . 5 wydane w Bompiani: Storia figurata delle invenzioni (1961); Il caso Bond (1965); La bomba e il generale (1966); I tre cosmonauti (1966); L鈥橧talie par elle-m锚me. A Self-Portrait of Italy. Autoritratto dell鈥橧talia (1967); L鈥檃rte come mestiere (1969); I sistemi di segni e lo strutturalismo sovietico (1969); L鈥橧ndustria della cultura (1969); Cent鈥檃nni dopo. Il ritorno dell鈥檌ntreccio (1972); Estetica e teoria dell鈥檌nformazione (1972); Storia della bellezza (2004; Historia pi臋kna, t艂um. J. A. Kuciak, Pozna艅 2005); Storia della bruttezza (2007; Historia brzydoty, t艂um. J. Czapli艅ska et al., Pozna艅 2007) oraz w innych wydawnictwach, m.in. I fumetti di Mao (Laterza, 1971); I pampini bugiardi (Guaraldi, 1972); The Sign of Three. Peirce, Holmes, Dupin (Indiana University Press, 1983); Meaning and Mental Representations (Indiana University Press, 1988); On the Medieval Theory of Signs (Benjamins, 1989); Povero Pinocchio (Comix, 1995); Islam e oc-cidente. Riflessioni per la convivenza (Laterza, 2002); N鈥檈sp茅rez pas vous d茅barrasser des livres (Grasset, 2009; Nie my艣l, 偶e ksi膮偶ki znikn膮, t艂um. J. Kortas, Warszawa 2010); Il Cinquecento (Corriere della Sera, 2007); Historia (Motta, 2007); Il Medioevo (Encyclomedia Publishers, 2011); La grande Storia (Corriere della Sera, 2011); L鈥檃ntichit脿. Grecia (Encyclomedia Publishers, 2012); L鈥檈t脿 moderna e contemporanea (La Biblioteca di Repubblica-L鈥橢spresso, 2012); Storia della filosofia (Laterza oraz Encyclomedia Publishers, 2014); La filosofia e le sue storie (Laterza, 2014).

Od 1975 r. Umberto Eco jest profesorem tytularnym zwi膮zanym z Uniwersytetem Bolo艅skim. Wcze艣niej pracowa艂 r贸wnie偶 na Uniwersytecie Tury艅skim, Florenckim i Politechnice Mediola艅skiej. Jest za艂o偶ycielem takich jednostek naukowych, jak: semiotyczna szko艂a doktorancka na Uniwersytecie Bolo艅skim oraz Mi臋dzynarodowe Centrum Bada艅 Semiotycznych i Kognitywistycznych na Uniwersytecie w San Marino. W latach 1983鈥�1988 kierowa艂 w macierzystym uniwersytecie Instytutem Komunikacji i Sztuk Widowiskowych. Od 1993 do 1998 prowadzi艂 kierunek studi贸w w zakresie komunikacji spo艂ecznej. W okresie 2002鈥�2005 przewodniczy艂 Komitetowi Naukowemu, za艣 od 2006 do 2010 Komitetowi Rewizyjnemu W艂oskiego Instytutu Nauk Humanistycznych. Od 1999 r. kieruje Wy偶sz膮 Szko艂膮 Studi贸w Humanistycznych przy Uniwersytecie Bolo艅skim.

Na zaproszenie dziesi膮tek uczelni i instytucji z ca艂ego 艣wiata Profesor Eco wyg艂asza艂 wyk艂ady i odczyty w takich krajach, jak: Argentyna, Australia, Austria, Belgia, Brazylia, Bu艂garia, Kanada, Chiny, Czechos艂owacja, Dania, Egipt, Estonia, Francja, Niemcy, Grecja, Holandia, W臋gry, Indie, Irlandia, Izrael, Japonia, Polska, Portugalia, S艂owenia, Hiszpania, Szwecja, Szwajcaria, Tunezja, Turcja, USA, Zwi膮zek Radziecki i nast臋pnie Rosja, Wenezuela.

Jest jednym z najliczniej honorowanych tytu艂em doktora honoris causa uczonych, pisarzy i my艣licieli 艣wiata. Uzyska艂 t臋 godno艣膰 w 40 uczelniach. Za dokonania na rzecz nauki, literatury i kultury Profesor Eco otrzyma艂 liczne nagrody, m.in.: Premio Strega, Premio Anghiari, Premio 鈥濱l Libro dell鈥檃nno鈥� (1981), Prix M茅dicis 脡tranger (1982), Columbus Award of the Rotary Club (1983), Marshall McLuhan Award 鈥� Unesco Canada and Teleglobe (1985), Premio Bancarella (1989), Crystal Award, World Economic Forum, Davos (1999), Premio Principe de Asturias, Oviedo (2000), Dagmar and Vaclav Havel Vision 97 Foundation Award (2000), Austrian State Award for European Literature (2002), Prix Mediterran茅e 脡tranger (2002), Prize 2007 of the City of Budapest (2007), Premio Letterario Giorgio Calcagno (2007), McKim Medal of the American Academy in Rome (2007), Cesare Pavese Award (2011), Treaties of Nijmegen Medal (2012), Man of the Year 鈥� the Tel Aviv Museum of Art (2012), Premio Medaglia D鈥橭ro alla cultura italiana in Argentina (2013), Gutenberg Preis (2014).

Ponadto Profesor Umberto Eco mo偶e si臋 poszczyci膰 kilkunastoma wyj膮tkowymi wyr贸偶nieniami, takimi jak: Commandeur de l鈥橭rdre des Arts et des Lettres (Francja, 1985), Cavaliere di Gran Croce al Merito della Repubblica Italiana (W艂ochy, 1996), Orden pour le M茅rite f眉r Wissenschaften und K眉nste (Niemcy, 1999), Grosse Verdienstkreuz mit Stern des Verdiensrordens des Bundesrepublik Deutschland (Niemcy, 2009), Commandeur de la L茅gion d鈥橦onneur (Francja, 2011).

Jest cz艂onkiem International Forum of Unesco, Acad茅mie Universelle des Cultures, Accademia delle Scienze dell鈥橧stituto di Bologna, Academia Europea de Yuste. Ma tytu艂 Honorary Member of the American Academy of Arts and Letters; Honorary Fellow of St. Anne鈥檚 College, Oxford; Honorary Trustee of the James Joyce Association; Honorary President of the International Association for Semiotic Studies (IASS/AIS); Honorary Fellow of Rewley House, Oxford.; jest cz艂onkiem Council of Advisors of the Bibliotheca Alexandrina; cz艂onkiem korespondentem Polskiej Akademii Umiej臋tno艣ci; cz艂onkiem Accademia Nazionale dei Lincei; Membre Associ茅 de l鈥橝cad茅mie Royale de Belgique; cz艂onkiem korespondentem Rosyjskiej Akademii Literatury.

Od lat wsp贸艂pracuje i zasiada w komitetach redakcyjnych i naukowych czasopism, z kt贸rych najwa偶niejsze to: 鈥濻emiotica鈥�, 鈥濸oetics Today鈥�, 鈥濪egr猫s鈥�, 鈥濻tructuralist Review鈥�, 鈥濼ext鈥�, 鈥濩ommunication鈥�, 鈥濸roblemi dell鈥檌nformazione鈥�, 鈥濿ord & Images鈥�, 鈥濾S鈥�.

Na arenie w艂oskiej i mi臋dzynarodowej Profesor Eco jest uznanym semiotykiem, estetykiem, mediewist膮, literaturoznawc膮, filozofem i bibliofilem, a tak偶e eseist膮 i powie艣ciopisarzem o powszechnie uznanej renomie.

---

翱辫谤补肠辞飞补艂: prof. dr hab. Artur Ga艂kowski