Odnowienia Doktorat贸w Naukowych: Prof. Maria Edelson
Profesor dr hab. Maria Edelson zwi膮zana jest z 艂贸dzk膮 anglistyk膮 od czasu studi贸w, tu napisa艂a prac臋 magistersk膮, w 1971 r. obroni艂a doktorat, w 1984 r. uzyska艂a stopie艅 doktora habilitowanego, tu te偶 pracowa艂a do swojego przej艣cia na emerytur臋. Nale偶y do najbardziej zas艂u偶onych postaci 艂贸dzkiej anglistyki, mog膮c poszczyci膰 si臋 seri膮 wa偶nych publikacji naukowych, bogat膮 dzia艂alno艣ci膮 organizacyjn膮 oraz dokonaniami dydaktycznymi, dzi臋ki kt贸rym zyska艂a uznanie 艣rodowiska akademickiego i szacunek w艣r贸d polskich anglist贸w. Specjalno艣ci膮 naukow膮 prof. Edelson by艂a proza brytyjska, g艂贸wnie dwudziestowieczna, w tym takie zagadnienia, jak ewolucja powie艣ci wsp贸艂czesnej, proza postmodernizmu, problematyka realizmu, alegorii, utopii czy literatury postkolonialnej.
Jej najwa偶niejsz膮 prac膮 jest wydana w 1985 r. monografia po艣wi臋cona alegorii we wsp贸艂czesnej prozie brytyjskiej, Allegory in the English Fiction of the Twentieth-Century, b臋d膮ca jej rozpraw膮 habilitacyjn膮 鈥� to do dzi艣 publikacja, do kt贸rej odwo艂uj膮 si臋 badacze tego zjawiska. Profesor Edelson jest znana tak偶e jako autorka popularnych skrypt贸w dla student贸w, przede wszystkim Varieties of Written English (PWN, 1978), ale te偶 antologii Model Texts for Writing: Literary Texts (2000).
Pod Jej redakcj膮 ukaza艂 si臋 szereg wa偶nych publikacji wieloautorskich, g艂贸wnie w j臋zyku angielskim. Z Jej inicjatywy i pod Jej redakcyjn膮 opiek膮 powsta艂 z my艣l膮 o studentach tom studi贸w po艣wi臋conych wsp贸艂czesnym teoriom literackim Approaches to Literary Theory (1998). Rok p贸藕niej ukaza艂a si臋 wieloautorska monografia, pionierska na gruncie polskim, kt贸rej tematem by艂 obraz Indii w literaturze angielskiej 鈥� prof. Edelson, pomys艂odawczyni tej publikacji, zamie艣ci艂a w niej w艂asne studium po艣wi臋cone powie艣ci Aldousa Huxleya Wyspa. W 1999 r. zosta艂 opublikowany tom pokonferencyjny PASE pod Jej redakcj膮. W roku kolejnym Pani Profesor zainicjowa艂a powstanie dw贸ch nowych publikacji. Pierwsz膮 z nich by艂 specjalny numer 鈥濬olia Litteraria Anglica鈥� po艣wi臋cony poezji i prozie irlandzkiej, do kt贸rego artyku艂y napisa艂o mi臋dzynarodowe grono specjalist贸w, w tym badacze zwi膮zani z Uniwersytetem w Coleraine w Irlandii P贸艂nocnej, z kt贸rym 艂贸dzka anglistyka prowadzi艂a wieloletni膮 wymian臋 naukow膮. W tomie tym prof. Edelson zamie艣ci艂a swoje studium powie艣ci Edny O鈥橞rien The Country Girl. Druga publikacja, kt贸ra ukaza艂a si臋 w 2000 r. pod redakcj膮 i z inicjatywy Pani Profesor to Aspects of British Culture and Literature in English 鈥� zamieszczony w nim artyku艂 prof. Edelson dotyczy艂 narracji pierwszoosobowej w prozie. W 2002 r. Pani Profesor zredagowa艂a tom studi贸w dedykowanych prof. Irenie Janickiej-艢widerskiej. Do innych wa偶nych publikacji naukowych prof. Marii Edelson mo偶na zaliczy膰 b艂yskotliwe studium po艣wi臋cone czytelnikowi jako ofierze tekstu (1994), artyku艂 podejmuj膮cy problem realizmu w prozie postmodernistycznej (1997), szkic o obrazach Ziemi ja艂owej w prozie Christophera Isherwooda (1998), artyku艂 o echach Zag艂ady w eksperymentalnej prozie emigracyjnego pisarza Jerzego Pietrkiewicza (2000), analiz臋 motywu ogrodu w powie艣ci Iana McEwana (2003), czy wreszcie studium po艣wi臋cone zwi膮zkom narracji i krajobrazu w powie艣ciach kanadyjskiej autorki Jane Urquhart (2010).
Do niekwestionowanych dokona艅 Pani Profesor nale偶y zaliczy膰 wieloletnie kierowanie Katedr膮 (p贸藕niej Zak艂adem) Literatury Brytyjskiej w Instytucie Anglistyki U艁, po wy艂onieniu si臋 Katedry Dramatu i przej艣ciu do niej dotychczasowego kierownika, prof. Ireny Janickiej-艢widerskiej. Profesor Maria Edelson doprowadzi艂a Zak艂ad do rozkwitu zar贸wno w dziedzinie naukowej, jak i dydaktycznej. To z Jej inicjatywy Zak艂ad Literatury Angielskiej poszerzy艂 sw贸j zakres bada艅 i zmieni艂 nazw臋, uzupe艂niaj膮c j膮 o badania kulturowe: Zak艂ad Literatury i Kultury Brytyjskiej. W tym te偶 czasie Pani Profesor zainicjowa艂a szereg mi臋dzynarodowych konferencji, z kt贸rych trzeba wymieni膰 przynajmniej jedn膮 鈥� 鈥濱mages of India in English Literature鈥� 鈥� w kt贸rej udzia艂 wzi臋li badacze z Polski i zagranicy, a kt贸r膮 zaszczyci艂a swoj膮 obecno艣ci膮 贸wczesna ambasador Indii. Wreszcie nie spos贸b nie wspomnie膰 o wielkich zas艂ugach prof. Edelson w kszta艂ceniu student贸w i m艂odych kadr naukowych. Profesor Maria Edelson by艂a jedn膮 z najpopularniejszych wyk艂adowczy艅, ciesz膮c膮 si臋 szacunkiem i uznaniem student贸w. Udzia艂 w Jej seminariach studenci uznawali za wyr贸偶nienie, a w nieformalnych rankingach popularno艣ci wyk艂adowc贸w przyznawali Pani Profesor najwy偶sze noty. Profesor otoczy艂a opiek膮 naukow膮 i wypromowa艂a wielu doktorant贸w, w tym postaci tak wa偶ne dla 艂贸dzkiej anglistyki, jak prof. dr hab. Dorota Filipczak, ceniona specjalistka w dziedzinie literatury kanadyjskiej, dr hab. Tomasz Dobrogoszcz, prof. U艁, obecny dyrektor Instytutu Anglistyki i znawca wsp贸艂czesnej powie艣ci brytyjskiej, dr hab. Katarzyna Poloczek, prof. U艁, inicjatorka powo艂ania Centrum Studi贸w Posthumanistycznych, czy dr Marta Goszczy艅ska, zajmuj膮ca si臋 najnowsz膮 proz膮 brytyjsk膮 i irlandzk膮. Ja tak偶e mia艂em zaszczyt pisa膰 rozpraw臋 doktorsk膮 pod kierunkiem Pani Profesor jako jej pierwszy doktorant.