Pies w historii ludzkich spo艂eczno艣ci
Pies od zawsze towarzyszy艂 cz艂owiekowi, cho膰 jego rola w ludzkich spo艂eczno艣ciach zmienia艂a si臋 dynamicznie w zale偶no艣ci od konkretnej kultury czy cywilizacji. Pierwotnie pies s艂u偶y艂 cz艂owiekowi, pomaga艂 w polowaniach, pe艂ni艂 funkcj臋 obronn膮, a w niekt贸rych kulturach by艂 zredukowany do roli pokarmu.
Cz艂onek rodziny i bohater kultury
Wsp贸艂cze艣nie pozycja psa w spo艂eczno艣ciach ludzkich jest radykalnie odmienna od pierwotnej. Pies jest nie tylko najwierniejszym przyjacielem cz艂owieka i pe艂noprawnym cz艂onkiem rodziny, lecz tak偶e czasami staje si臋 zast臋pczym dzieckiem 鈥� 鈥瀙sieckiem鈥�. Psy s膮 bohaterami lektur szkolnych, niezliczonych film贸w, dzie艂 malarskich, powie艣ci graficznych i wielu innych przejaw贸w kultury i sztuki.
Pies w literaturze 鈥� mi臋dzy uleg艂o艣ci膮 a duchow膮 g艂臋bi膮
O psach pisali najznamienitsi pisarze, przypisuj膮c im z jednej strony brak honoru i nadmiern膮 uleg艂o艣膰 (F. Kafka), z drugiej za艣 sugeruj膮c, i偶 mo偶emy si臋 od nich uczy膰 g艂臋bi uczu膰 i przywi膮zania (J. M. Coetzee, L. To艂stoj, O. Tokarczuk, J. Bator), za艣 one od nas, niestety, niczego dobrego (M. Bu艂hakow).
Symbolika psa 鈥� kulturowe r贸偶nice i warto艣ci
Jakie wi臋c s膮 psy i czy naprawd臋 jako ludzie mo偶emy je pozna膰 i zrozumie膰, by nie przypisywa膰 im naszych cech i nie wpisywa膰 ich w ludzkie systemy i schematy warto艣ci?
Spos贸b postrzegania ps贸w w ludzkich kulturach i spo艂ecze艅stwach oraz to, co psy symbolizuj膮, r贸偶ni si臋 znacznie w zale偶no艣ci od kontekstu kulturowego. Przyk艂adowo w niekt贸rych kulturach rdzennych Amerykan贸w pies jest symbolem braku honoru i zdrady, za艣 np. w kulturze Japonii ceni si臋 psie oddanie i lojalno艣膰 tak bardzo, i偶 psu Hachik艒 wystawiono w Tokio kilka pomnik贸w, a projekt umieszczenia wizerunku szczeni膮t rasy Shiba Inu na banknotach skrad艂 serca japo艅skich Internaut贸w. Stosunek do ps贸w jest wi臋c istotnym probierzem warto艣ci kulturowych i religijnych, czego dowodz膮 chocia偶by tocz膮ce si臋 wsp贸艂cze艣nie dyskusje dotycz膮ce kwestii 艣mierci ps贸w 鈥� psy umieraj膮 czy zdychaj膮?
m贸wi prowadz膮ca dyskusj臋 prof. Natalia Lemann.
Granice ucz艂owieczania 鈥� pytania do refleksji
Dynamiczne zmiany postrzegania 鈥瀋zworono偶nych przyjaci贸艂鈥� prowokuj膮 do dyskusji i zadania szeregu pyta艅, mi臋dzy innymi o kwesti臋 granic ucz艂owieczania ps贸w.
- Czy przypisywanie psom ludzkich zachowa艅 i emocji (rado艣膰, 艣miech, rozpacz) jest uzasadnione, czy jest to przejaw antropomorfizacji? W wielu memach psy przecie偶 z nas si臋 艣miej膮鈥�
- Jak j臋zyk i kultura odzwierciedlaj膮 zmieniaj膮c膮 si臋 rol臋 ps贸w 鈥� czy jeste艣my ich w艂a艣cicielami, opiekunami czy partnerami?
- Gdzie przebiegaj膮 granice ucz艂owieczania ps贸w 鈥� czy psia moda, fryzury lub dieta wegetaria艅ska to wyraz troski czy narzucanie ludzkich schemat贸w?
- Czy umiemy wychowywa膰 psy z szacunkiem dla ich natury, nie projektuj膮c na nie naszych oczekiwa艅 i emocji?
- Czy nadmierna antropomorfizacja mo偶e prowadzi膰 do niezrozumienia psiej to偶samo艣ci i krzywdzenia 鈥瀗ieludzkich os贸b鈥�?
Odpowiedzi na te liczne pytania b臋d膮 szuka膰 rozm贸wczynie wydarzenia. Serdecznie zapraszamy!